مهم‏ترين پايه و اساس موفقيت در حرفه و هنر آرايشگرى و چهره‏پردازى سلامت جسم و آرايش و آرامش فكر و روح است. بهداشت، نخستين و اساسى‏ترين حركت به سوى زيبايى است كه براى دست‏يابى به آن نظافت، بهداشت دهان و دندان، ورزش، آرامش، خواب كافى، رژيم متعادل، انديشه مثبت بايد از طرف فرد و جامعه رعايت شود.
پاكيزگى و بهداشت اجتماعى بايد تحت كنترل قوانين محلى هر مملكت باشد. ايجاد هواى پاكيزه، غذاى سالم، آب خالص، سيستم تخليه زباله و نظافت شهر، مبارزه با بيمارى‏ها، ايجاد تسهيلات درمانى و پزشكى. كمبود زيبايى چه بسا به عدم سلامت شخصى بستگى داشته باشد چهره روشن، پوست نرم، چشم‏هاى درخشان و موهاى براق همه از مشخصات يك بدن سالم به شمار مى‏رود؛ در حالى كه پوست تيره و صورت پريده رنگ مى‏تواند مشخصات ناخوشى بوده و يكى از دلايل زير را دربرداشته باشد. جريان خون ناسالم، كمبود هواى سالم، مزاج نامنظم، رژيم غذايى نامرتب.

موادى كه مى‏توانيد براى شادابى پوست خود مصرف كنيد
پس از شست و شوى روزانه پوست خود مى‏توانيد از مواد زير استفاده كنيد:
سركه سيبPH پوست را تنظيم مى‏كند و بقاياى كف صابون را از پوست مى‏زدايد.
گلاب باعث تقويت و شادابى و طراوت صورت مى‏شود (در پوست‏هاى چرب به جاى شيرپاك‏كن مى‏توان از گلاب براى پاك‏كردن آرايش استفاده كرد.
عرق گلبهار با ايجاد حس خنكى باعث شادابى و طراوت پوست مى‏شود.
عرق گل ختمى نرم و لطيف‏كننده پوست است.
بطور كلى تركيبات گياهان معطر، براى لطافت پوست مفيد هستند و وسيله مناسبى جهت پاكسازى شبانه مى‏باشند.
بهتر است بعد از هر بار پاكسازى پوست خود از كرم مرطوب‏كننده مخصوص پوست خود استفاده كنيد. و هنگام خروج از منزل حتما كرم ضدآفتاب (SPF بالاى 15) به همراه كرم مرطوب‏كننده استفاده كنيد تا پوست صورت شما از اشعه‏هاى مضر خورشيaد، آلودگى‏هاى آب و هوايى مصون بماند.

خصوصيات پوست سالم
پوست سالم مشخصات و ويژگى‏هاى گوناگونى دارد و اين مشخصات در شناخت و ارزيابى وضعيت پوست مفيد و سودمندند. به زبان متخصصان زيبايى مشخصات پوست سالم عبارتست از يكدستى (بدون لك و برآمدگى) لطافت و رطوبت (نه چرب و خشك) صافى و نبود قرمزشدگى يا سوختگى (بازتاب نور و وضوح ديد پوست داخلى) نرمى، استحكام، نبود، چين و چروك (با رنگ مطلوب ارتجاعى و سرشار از كلاژن) نيز نبود جوش يا حساسيت مشخص (حساس نبودن به عفونت)

مراقبت از پوست سالم
مراقبت از پوست سالم و رسيدگى به آن معمولاً زمان و انرژى بسيار كمى مى‏خواهد با وجود اين مراقبت نامناسب و كم مى‏تواند پوست را خراب و بيمار كند. پس براى مراقبت از پوست پيروى از دستور غذايى مرتب و نير نظم خاص غذايى كاملاً ضرورى است. اگر مى‏خواهيد پوستى جذاب و سالم داشته باشيد مصرف مقدار زيادى آب، خواب كافى، نرمش ملايم و آرامش روحى است.
خال‏هاى خطرناك
آيا خال‏ها، اين لكه‏هاى كوچك و بزرگ رنگى كه گاهى از بدو تولد و گاهى تا چندين سال، در گوشه و كنار بدن ما ديده مى‏شوند، مى‏توانند براى ما خطرناك باشند؟ پاسخ اين سؤال مثبت است؛ ولى، بايد توجه داشت كه بيشتر خال‏ها، همان خال‏هاى قهوه‏اى يا قرمز، بى‏خطرند. خال هاى خطرناك، خال‏هاى سياه يا آبى‏رنگ هستند كه ممكن است منشأ نوعى سرطان پوستى به نام ملانوم شوند. اين سرطان زنگ خطرهايى دارد كه با مشاهده آنها بايد به پزشك مراجعه كرد. اين زنگ خطرها عبارتند از: بزرگ‏شدن سريع يك خال، چندرنگ‏شدن يك خال و هر نوع تغيير سريع در مشخصات خال. در هر حال تشخيص نهايى اين امر با نظر پزشك و نمونه‏بردارى از خال مشخص مى‏شود.

نكاتى درباره پاكسازى روزانه پوست صورت
پاكسازى پوست صورت يكى از اركان مهم زيبايى و بهداشتى پوست است. هدف از پاكسازى روزانه زدودن گرد و غبار، مواد آرايشى و چربى اضافى و آلودگى‏هاى مختلف و بازكردن منافذ بسته پوست مى‏باشد.
بيش از دوبار در روز پوست صورت خود را شستو ندهيد، چون شست و شوى بيش از حد باعث تبخير بيش از حد آب از سطح آن و كاهش ميزان چربى پوست و يا تحريك غدد مولد چربى در پوست‏هاى چرب مى‏شود. بهتر است يك بار صبح و يك بار شب شست و شو انجام شود.
بهترين راه پاكسازى پوست صورت استفاده از يك شير پاك ملايم و در صورت امكان استفاده از لوسيون تونيك بعد از شيرپاك‏كن است.
در صورت عدم دسترسى به اين فرآورده‏ها بهتر است از يك صابون ملايم مثل صابون بچه يا صابون گليسيرينه استفاده كرد. ترجيحا صبح‏ها پوست را با آب سرد بشوييد و استفاده از صابون را در انتهاى روز انجام دهيد.
آب سرد بهترين تونيك براى پوست است. شست و شو با آب سرد را فراموش نكنيد.

بايدها و نبايدها در مورد صورت
در مواردى كه رنگ پوست شما يكدست نبوده لك داشته باشد با توصيه پزشك به رژيم غذايى خود آهن و كلسيم هم اضافه كنيد.
اگر رنگ پوست شما پريده و كدر باشد براى رفع آن به رژيم غدايى خود ويتامين آ بيفزاييد.
در مواردى كه تراكم رنگدانه‏ها به مدت زيادى طولانى شد با پزشك خود مشورت كنيد.
هر روز كپسول ويتامين ب كمپلكس مصرف كنيد. از آن جايى كه ويتامين ب در آب محلول بوده و مقدار اضافه آن دفع مى‏شود مصرف آن ضرر چندانى ندارد.
از لوازم آرايشى كه عامل رنگى دارند استفاده نكنيد سعى كنيد كم آرايش كنيد.
قبل از آن كه يك روز تمام در معرض آفتاب قرار بگيريد از كرم ضدآفتاب استفاده كنيد.
از مصرف داروهاى ضدباردارى خوراكى در صورت عوارض پوستى و نيز قرص‏هاى خواب‏آور خوددارى نماييد. حتى‏الامكان از نگرانى و اضطراب بپرهيزيد.

خواب و زيبايى
خواب خوب و كافى سبب تنظيم متابوليسم بدن، دفع مواد زايد و سمى عضلات، پوست و كبد، استراحت دستگاه گوارش و سيستم عصبى شده و پادزهر ارزشمندى براى پيشگيرى از استرس و پيرى و چين و چروك‏هاى پوستى است و باعث استراحت كامل بدن و ذهن مى‏شود. خواب كافى به مدت 8-6 ساعت در روز سبب رفع آثار خستگى روى پوست مى‏شود و كسانى كه خواب و استراحت كافى دارند نسبت به ساير افراد، پوست بهترى دارند.
همچنين سحرخيزى سبب افزايش انرژى بدن و شادابى و زيبايى پوست مى‏شود. استفاده از ماسك‏هاى زيبايى در ساعت‏هاى اوليه روز اثر بسيار بهترى از ساير اوقات شبانه روز دارند؛ زيرا، پوست، نيز مانند بدن در اين زمان در اوج انرژى و شادابى است.
درباره بهداشت خواب به چند نكته توجه كنيد:
1ـ هنگام خواب حتما آرايش چشم‏ها را پاك كنيد، در غير اين صورت، چشم‏ها مستعد چين و چروك و سياهى دور چشم مى‏شوند.
2ـ پاك كردن صورت با شير تازه خنك يا گلاب تازه اثر لذت‏بخش و آرامش دهنده‏اى روى پوست دارد.
3ـ بالش زير سر شما نبايد بيش از حد نرم باشد؛ زيرا، اين امر سبب پيدايش چين و چروك‏هاى صورت به ويژه دور چشم مى‏شود. در ضمن براى حالت مناسب بدن يك بالش هم زير زانوها قرار دهيد.

ويتامين‏ها و پوست
ويتامين‏ها از مواد كاملاً ضرورى براى سلامت بدن و پوست و فعاليت‏هاى متعادل روزانه هستند. ويتامين‏هاى ضرورى براى پوست عبارتند از: ويتامين A، ويتامين‏هاى B، C، D، Eپانتوتنيك اسيد و بيوتين. كمبود اين ويتامين‏ها باعث صدمه و آسيب به پوست مى‏شود.
ويتامين A: براى رشد و ترميم بافت‏هاى پوستى لازم است و كمبود آن مى‏تواند سبب خشكى، خارش و از بين رفتن انعطاف‏پذيرى پوست شود. ويتامين A باعث حفظ رطوبت، نرمى و شادابى پوست، افزايش مقاومت در برابر عفونت‏ها و درخشش و استحكام و نرمى موها مى‏شود. اين ويتامين به وفور در روغن كبد ماهى، زرده تخم‏مرغ، كلم، اسفناج، هويج و زردآلو، طالبى، گوجه‏فرنگى و ماهى وجود دارد.
ويتامين E: يك آنتى‏اكسيدان است و راديكال‏هاى آزاد را خنثى مى‏كند. راديكال‏هاى آزاد، مولكول‏هاى با قدرت واكنش بالا هستند كه باعث پيرى زودرس پوست مى‏شوند. در ضمن ويتامين E سبب التيام زخم‏هاى پوستى، تنظيم رنگ پوست، تقويت و رشد موها، رفع جاى لك و جوش و نرمى و لطافت پوست مى‏شود. اين ويتامين را مى‏توان در كاهو، كلم، گردو، بادام و فندق، جوانه گندم، سبوس گندم، روغن نارگيل و بادام‏زمينى و روغن آفتاب‏گردان و جگر يافت.
ويتامين 1B: فقدان اين ويتامين سبب خشكى و ترك‏هاى پوستى و مشكلات مو مانند شوره و ريزش مى‏شود و در مخمر آب‏جو، خشكبار، گل كلم، حبوبات و جرگ و قلوه وجود دارد.

ساختمان طبيعى پوست
چند دستور براى برطرف كردن جوش غرور جوانى
در مورد پوست‏هاى مبتلا به جوش‏هاى جلدى به ويژه انواع چركين استفاده از لوسيون‏هاى ويژه گياهى و درمان‏هاى طبيعى براى برطرف كردن جوش‏هاى جوانى اغلب مؤثر واقع مى‏شود. رژيم غذايى مناسب حاوى مقادير كافى سبزى و ميوه تازه، مقدار مناسب مواد نشاسته‏اى و ماست بدون چربى نقش بسيار مؤثرى در دارابودن پوست و موى سالم و زيبا ايفا مى‏كند.

خصوصيات پوست سالم
پوست سالم مشخصات و ويژگى‏هاى گوناگونى دارد و اين مشخصات در شناخت و ارزيابى وضعيت پوست مفيد و سودمندند. به زبان متخصصان زيبايى مشخصات پوست سالم عبارتست از يكدستى (بدون لك و برآمدگى) لطافت و رطوبت (نه چرب و خشك) صافى و نبود قرمزشدگى يا سوختگى (بازتاب نور و وضوح ديد پوست داخلى) نرمى، استحكام، نبود، چين و چروك (با رنگ مطلوب ارتجاعى و سرشار از كلاژن) نيز نبود جوش يا حساسيت مشخص (حساس نبودن به عفونت)

كك و مك صورت
نقاط تغيير رنگ داده پوست كه به صورت لك‏هايى روى صورت ديده مى‏شود در اثر افزايش رنگدانه در بعضى از سلول‏هاى رنگدانه‏اى پوست به وجود مى‏آيد. معمولاً به شكل دانه‏هاى قهوه‏اى روشن در پوست ديده مى‏شود و بيشتر در صورت، بازوها و پشت ديده مى‏شود.
اين ضايعات بعد از سن 5 سالگى در اثر قرار گرفتن در معرض نور خورشيد در مناطق غير پوشيده پوست ديده مى‏شود و در ماههاى زمستان به تدريج كم‏رنگ‏تر و گاهى محو مى‏شود.
كك و مك معمولاً در افراد سفيدپوست ديده مى‏شود و معمولاً ارثى است.
براى جلوگيرى از ايجاد كك و مك و يا جلوگيرى از پيشرفت آنها بايد از كرم‏هاى ضدآفتاب با درجه ضدآفتاب يا SPF بالاى 25 استفاده شود. مناطق غيرپوشيده و در معرض نور آفتاب بايد هر 4 ساعت يك بار با اين كرم‏ها پوشانده شود و هر چه درجه ضدآفتاب يا SPF كرم بالاتر باشد فواصل مصرف بيشتر مى‏شود.

تيره شدن پوست صورت در هنگام باردارى (ماسك حاملگى)
ديده مى‏شود. اين حالت بعد از خاتمه باردارى به تدريج از بين مى‏رود و در حاملگى‏هاى بعدى مجددا ظاهر مى‏شود. در بعضى از خانم‏ها با مصرف قرص‏هاى ضدباردارى نيز اين حالت ديده مى‏شود.
اين افراد بايد تماس با نور آفتاب را به حداقل برسانند و از كرم‏هاى ضدآفتاب استفاده كنند.
ولى اگر باز تيره‏شدن پوست آنها با رعايت اين نكات ناراحت‏كننده بود بايد به پزشك مراجعه كنند و داروهاى بى‏رنگ‏كننده مناسب را دريافت نمايند.

انواع خال‏هاى پوستى و توصيه‏هاى لازم در مورد آنها
خال پوستى در اثر تكثير سلول‏هاى رنگى پوست به وجود مى‏آيد. خال گوشتى شايع‏ترين فرم خال است كه به چند صورت ديده مى‏شود. يا به صورت گنبدى شكل و قهوه‏اى رنگ است كه به تدريج به رنگ قرمز گوشتى تبديل مى‏شود و يا به صورت مدور يا بيضى‏شكل، قرينه، نرم، قهوه‏اى روشن يا سياه‏رنگ مى‏باشد و يا به صورت تغييررنگ پوست بدون برآمدگى مى‏باشد و بيضى يا مدور و به رنگ قهوه‏اى روشن يا سياه است و حدودى صاف و مشخص دارد. اين خال‏ها خوش‏خيم هستند و احتياج به برداشتن ندارند؛ ولى، اگر بطور مكرر در معرض صدمات فيزيكى (مثل خالى در ناحيه ريش يا آرنج) باشند و به صورت دوره‏اى در رنگ و اندازه آنها تغييراتى ديده شود. و يا اگر در جايى باشد كه از ديد مداوم فرد دور باشد يا در خانواده فرد سابقه سرطان پوست وجود داشته باشد حتما بايد اين خال برداشته شود و حتما بايد از نظر پاتولوژى بررسى شود.
خال‏هاى بزرگ مادرزادى كه موى بلند و تيره از آنها خارج شده بهتر است برداشته شود.
بطور كلى براى هر خالى كه جديدا ايجاد شده يا اندازه آن يا رنگ آن تغيير كرده بايد به پزشك مراجعه كنيد.

خال‏هاى خطرناك
آيا خال‏ها، اين لكه‏هاى كوچك و بزرگ رنگى كه گاهى از بدو تولد و گاهى تا چندين سال، در گوشه و كنار بدن ما ديده مى‏شوند، مى‏توانند براى ما خطرناك باشند؟ پاسخ اين سؤال مثبت است؛ ولى، بايد توجه داشت كه بيشتر خال‏ها، همان خال‏هاى قهوه‏اى يا قرمز، بى‏خطرند. خال هاى خطرناك، خال‏هاى سياه يا آبى‏رنگ هستند كه ممكن است منشأ نوعى سرطان پوستى به نام ملانوم شوند. اين سرطان زنگ خطرهايى دارد كه با مشاهده آنها بايد به پزشك مراجعه كرد. اين زنگ خطرها عبارتند از: بزرگ‏شدن سريع يك خال، چندرنگ‏شدن يك خال و هر نوع تغيير سريع در مشخصات خال. در هر حال تشخيص نهايى اين امر با نظر پزشك و نمونه‏بردارى از خال مشخص مى‏شود.

چين و چروك و پيرى پوست و علل آن
پوست بدن با گذشت زمان تحت روند پيرشدن دستخوش تغييراتى مى‏شود كه تغييررنگ و چين و چروك بارزترين آنهاست. پيرشدن پوست فقط يكى از علل چين و چروك پوست است و مهم‏ترين علل ديگر آن: نور خورشيد، سيگار، حالات چهره مى‏باشد.
در طى فرآيند پيرى حالت انعطاف‏پذيرى پوست از بين مى‏رود و شيارهاى پوستى افزايش مى‏يابد. و با كاهش چربى زير پوست، پوست شل مى‏شود و علاوه بر آن سرد و رنگ‏پريده مى‏شود. ضخامت پوست كم مى‏شود يا تغيير نمى‏كند.
اگر پوست در معرض تابش طولانى‏مدت نور خورشيد قرار گيرد پوست شل شده و شيارهاى ظريفى در سطح آن ظاهر مى‏شود و ضخامت پوست افزايش مى‏يابد.
سيگار نيز بر پوست اثر كرده و باعث تسريع و تشديد پيرى پوست مى‏شود.
وضعيت‏هاى خاص مثل حالت خندان، غمگين و اخمو در طولانى‏مدت باعث بروز شيارهاى عميق روى پوست مى‏شود.

حساسيت پوست دست‏ها به مواد شوينده و درمان آن
حساسيت تحريكى پوست دست‏ها به مواد شوينده يكى از مشكلات خانم‏هاى خانه‏دار و افرادى است كه با مواد شوينده زياد سر و كار دارند. يا به دليل نوع كار خود زياد دست خود را با صابون مى‏شويند. يا مادرانى كه بچه‏هاى كوچك دارند (تعويض كهنه). اولين علامت آن خشكى و ترك خوردن دست‏هاست كه بتدريج اين ترك‏دردناك مى‏شوند و در حوالى نوك انگشتان و مناطق تلاقى چين‏ها بيشتر ديده مى‏شود و سطحى صاف، براق و نازك روى دست ايجاد مى‏كند. اين حالت با مراجعه به پزشك با دريافت كرم و پمادهاى مناسب بهبود مى‏يابد؛ ولى، بهبود فقط در صورتى امكان‏پذير است كه توصيه‏هاى زير اجرا شود، اين توصيه‏ها براى پيشگيرى از عود هم مفيد است.

تركيبات ضدعرق و بوبر
فرآورده‏هاى مختلفى به عنوان ضدعرق و بوبر (دئودرانت) در بازار وجود دارند. بسيارى از مردم اين دو واژه را به يك معنى مى‏دانند در حالى كه اين دو متفاوتند و در واقع اغلب تركيبات بوبر خاصيت ضدعرق ندارند؛ ولى، مى‏توان گفت كه تمامى تركيبات ضدعرق به نوعى بوبر هستند چراكه كم‏كردن عرق باعث كاهش بوى بدن نيز مى‏شود. بيش از چندين سال از توليد اولين فرآورده دئودرانت به شكل امروزى مى‏گذرد و از آن زمان تاكنون با شناخت بيشتر مكانيسم توليد عرق و علل ايجاد بوى بدن هر روز بر كيفيت و تنوع اين محصول افزوده مى‏شود. بطور كلى دو نوع غده عرق در سطح پوست وجود دارد. يكى غدد عرق معمولى كه در سراسر بدن منتشر هستند و ديگر غدد مخصوص كه فقط در چند ناحيه بدن مثل زيربغل و ناحيه تناسلى وجود دارند و محيط خوبى براى رشد باكترى‏ها و ايجاد بوى بدن فراهم مى‏آورند. به صورت استاندارد وقتى به يك تركيب ضدعرق اطلاق مى‏شود و آن را مؤثر مى‏دانند كه پس از مصرف بتواند حداقل 20% از ميزان تعريق يك ناحيه بكاهد. بطور كلى هدف از كاربرد مواد ضدعرق و بوبر افزايش بهداشت فردى است؛ اما، بايد توجه داشت استفاده بيش از حد براى پوست محرك است.

درمان و پيشگيرى از پيرى پوست
چين و چروك پوست چه در اثر پيرى باشد و چه در اثر نور خورشيد باشد معمولاً توسط رعايت چند نكته قابل پيشگيرى است كه شامل موارد زير است: محافظت از پوست در برابر نور خورشيد توسط كرم‏ها و تركيبات ضدآفتاب و پوشيدن لباس‏هاى مناسب براى محافظت از نور آفتاب استفاده از سايه‏بان‏ها و كلاه‏ها براى جلوگيرى از تابش نور آفتاب به صورت و استفاده هميشگى از كرم‏هاى ضدآفتاب (كرم‏هاى ضدآفتاب بايد SPF بالاى 15 داشته باشد).

كنترل منافذ باز پوست
آب گوجه‏فرنگى و عسل را با هم مخلوط كرده هر روز به مدت 10 دقيقه روى پوست بماليد و سپس آن را بشوييد. اين عمل به رفع منافذ باز پوست كمك مى‏كند. قرار گرفتن در برابر تابش آفتاب نيز از جمله مواردى است كه بايد مراقب آن باشيد. به خاطر داشته باشيد زمانى كه چند ساعت در بيرون خانه به قدم زدن يا شناكردن و يا كارهايى از اين قبيل كه بسيار مورد علاقه‏تان هستند مى‏پردازيد، احتمالاً در مقابل تابش نور خورشيد قرار گرفته‏ايد. بنابراين بايد ميزان آفتابى را كه بر شما مى‏تابد در نظر داشته و بسيار مراقب پوست خود باشيد. علاوه بر اين اگر هنوز در مرحله حساس جوانى هستيد پس بطور منظم و مداوم از كرم ضدآفتاب استفاده كنيد. براى پيشگيرى از چين و چروك، سيگار نكشيد. استعمال دخانيات باعث بروز خطوط كوچك بسيارى روى لب بالايى مى‏شود كه ممكن است اين خطوط تا خطوط گودچه چشم امتداد يافته به آنها وصل شوند.

انواع ماسك‏هاى خانگى
پوست‏هاى خشك: گل‏ختمى را به صورت عرق تهيه كرده و بر روى صورت كمپرس كنيد كاهو را پخته و آب آن را با پنبه به صورت بماليد.
پوست‏هاى چرب: آب برنج به هنگام صاف‏كردن لوسيون براى پوست‏هاى چرب و بستن منافذ مى‏باشد؛ ولى، استفاده از آن براى پوست‏هاى حساس منع شده است.
آب پرتقال بهترين لوسيون براى پوست‏هاى چرب و كم آب، آب اسفناج نيز براى درمان پوست‏هاى جوش‏دار بسيار مفيد است. آب ليمو و كمى روغن زيتون را مخلوط كرده ماسك ضدچربى به دست مى‏آيد.
پوست‏هاى چروك و پير: اگر پوست مقاوم باشد دو قاشق سوپخورى عسل را با يك سفيده تخم‏مرغ مخلوط كرده به آن آب‏ليمو اضافه كنيد و ماسك را روى تمام صورت قرار دهيد.
پوست‏هاى منفذدار: سفيده تخم‏مرغ را با دو قاشق سوپ‏خورى شير بدون چربى مخلوط كنيد، خوب به هم زده به صورت ماسك روى صورت قرار دهيد.

سركه سيب و پوست
سركه سيب به علت دارا بودن املاح حياتى و عناصر به خصوص پتاسيم و ويتامين‏ها، از اندام‏هاى بدن محافظت مى‏كند و توانايى و قدرت اعصاب را افزايش مى‏دهد. از تكثير باكترى‏ها و عفونت روده جلوگيرى مى‏كند. عضلات را محك كرده و به آنها انعطاف مى‏بخشد. جريان گردش خون را آسان‏تر كرده و بهبود زخم را تسريع مى‏كند، محرك سوخت و ساز و افزاينده توان سيستم ايمنى بدن و شادى‏آور و نيروبخش است. روند پيرى را كندتر مى‏كند و با افزايش جريان خون پوستى باعث رفع كدورت و تيرگى پوست مى‏شود، آرام‏بخش و تنظيم كننده PH اسيدى پوست است.
شربت سركه سيب و عسل: اين شربت كه با افزودن يك قاشق چايخورى عسل و يك يا دو قاشق چاى خورى سركه سيب در يك ليوان آب يا آب‏ميوه تازه به دست مى‏آيد، اگر صبح ناشتا ميل شود، مى‏تواند پوستى شاداب و سالم ايجاد كند و سبب كاهش چين و چروك‏هاى پوستى، از بين رفتن شوره سر، شفافيت و جلاى موى سر شود.
تونيك سركه سيب: مخلوط مساوى سركه سيب و آب معدنى به عنوان يك تونيك براى پاك كردن چربى‏ها و آلودگى‏هاى پوستى بسيار مناسب است. مى‏توان صبح و شب از اين تونيك براى تميز كردن پوست استفاده كرد. دقت كنيد؛ پاك‏سازى پوست صورت از ناحيه چانه به طرف بالا و دو طرف صورت روى گونه‏ها، بينى و پيشانى بايد انجام شود. سركه سيب ماده‏اى طبيعى براى مراقبت و بهداشت پوست است كه پوست را تحريك، جريان گردش خون پوستى را روان‏تر و آن را سفت و براق مى‏كند و در مجموع خاصيت شاداب كننده و نيروبخش دارد.

جوانه گندم
جوانه گندم به شكل ماسك آماده، از دانه و جوانه ساقه گندم تهيه شده و يا به شكل روغن جوانه گندم در فراورده‏هاى زيبايى استفاده مى‏شود. اين ماده سرشار از ويتامين E و اسيدهاى چرب ضرورى براى پوست است كه براى تقويت و استحكام پوست و ماساژ دادن آن به كار مى‏رود.
روغن جوانه گندم علاوه بر تقويت، يك نگه دارنده طبيعى است و در فراورده‏هاى زيبايى مانع از فساد شيميايى مى‏شود كه مربوط به مقدار زياد ويتامين E و خاصيت آنتى‏اكسيدان آن است. ضمن اين كه خاصيت ضد چين و چروك و پيرى بسيار مناسبى هم دارد.
ماسك جوانه گندم و عسل: يك عدد موز را داخل ظرف كاملاً تميزى له كنيد و به شكل خمير در آوريد. سپس يك قاشق غذاخورى پودر جوانه گندم و بعد يك قاشق چايخورى عسل طبيعى و تازه را به آن بيفزاييد و خوب مخلوط كنيد تا ماسك سفتى به دست آيد. سپس به مدت 20 دقيقه روى پوست صورت و گردن بزنيد.اين ماسك سبب رفع خستگى و كدورت، چين و چروك‏هاى ريز پوستى و مرطوب شدن پوست مى‏شود.
ماسك پيلينگ جوانه گندم: دو قاشق غذاخورى ماست كم‏چرب و تازه را داخل ظرف كاملاً تميزى بريزيد و يك قاشق غذاخورى پوست پرتقال رنده شده و يك قاشق غذاخورى پودر جوانه گندم را به آن بيفزاييد و خوب مخلوط كنزد، سپس يك قاشق غذاخورى روغن بادام به آن اضافه و خوب مخلوط كنيد تا خمير يك‏دستى به دست آيد مانند روش بالا عمل كنيد.
اين ماسك شاداب كننده و تميز كننده عميق پوست چرب است.

ويتامين‏هاى گروه B و C
ويتامين‏هاى گروه B: همان طور كه براى سلامت بدن مورد نياز هستند، به خصوص ويتامين 12B كه در چرخه توليد گلبول‏هاى قرمز خون نقش اساسى دارد، در سلول‏هاى پوست نيز سبب تبديل مواد نشاسته‏اى به انرژى مى‏شدند و با بهبود عملكرد سيستم عصبى و گردش خون پوستى به حفظ لطافت و نرمى و سلامت پوست كمك مى‏كنند. ضمن آن كه در رشد و استحكام موها نيز مؤثر هستند. غلات و حبوبات، جگر و ماهى و ميوه‏ها و سبزى‏ها منابع سرشار اين ويتامين‏ها هستند.
ويتامين C: اين ويتامين رابه نوعى ويتامين جوانى مى‏نامند؛ زيرا، با تحريك ساخت كلاژن پوستى سبب نوسازى، توليد و ترميم سلول‏ها و نسوج تازه پوستى، جلوگيرى از چين و چروك، روشن و شفاف شدن پوست و محافظت آن در برابر عفونت‏ها و عوامل بيمارى‏زا مى‏شود. ويتامين C سبب سفتى و استحكام پوست مى‏شود؛ به همين دليل در بيشتر فرآورده‏هاى آرايشى بهداشتى جزو اصلى فرمولاسيون است. تمام ميوه‏ها، توت فرنگى، مركبات، ليموترش، گل و برگ كلم، فلفل سبز و ترب، سبزى‏هايى مانند: جعفرى و گوجه‏فرنگى منابع سرشار اين ويتامين هستند. مصرف اين مواد غذايى را فراموش نكنيد تا زيبا، با طراوت و شاداب بمانيد.

محافظت پوست در تابستان، هواى گرم و مرطوب
پوست را مرتب تميز كنيد روش زير را سه بار در هفته براى زدودن سلول‏هاى مرده پوست انجام دهيد.
گل‏سرشوى، آردنخودچى و گرد چوب صندل را به مقدار مساوى با هم مخلوط كنيد. اين تركيب را در ظرفى كه هوا به آن نفوذ نكند قرار دهيد: يك قاشق چايخورى از اين ماده را با آب مخلوط كنيد تا خميرى حاصل شود. اين خمير پوسته‏ها و آلودگى‏هاى پوست را مى‏زدايد.
از ميوه‏هاى فصل به جاى ماسك صورت استفاده كنيد؛ زيرا، از لحاظ اقتصادى به صرفه بوده خاصيت مرطوب‏كنندگى بالايى دارند. براى اين كار مغز ميوه‏ها را بچلانيد يا آنها را در مخلوط كن بريزيد و بعد پيش از اين كه ويتامين‏ها خاصيت خود را از دست بدهند فورا آن ها را روى پوست بماليد. انگورها سرشار از ويتامين‏ها و نمك‏هاى معدنى مى‏باشند. براى از بين بردن چين‏هاى اطراف چشم و دهان مى‏توانيد روى آنها آب انگور بماليد اين عمل باعث مرطوب شدن، دفع سموم و تقويت پوست مى‏شود.

طرز به كار بردن ماسك‏ها
ماسك‏ها بايد بر روى تمام نواحى صورت يكنواخت ماليده شود، مدت 20 دقيقه با كمال آرامش و بدون حركت صبر نموده و سپس به آرامى پاك گردد و با آب شسته شود.
آرايش صورت‏هاى مربع، گرد، مثلث، بيضى
صورت گرد: نوك ابرو تقريبا صاف كمى به طرف بالا رژگونه از زير شقيقه‏ها به طرف گوشه خارجى بينى با فاصله 4 انگشت لب‏ها براق و مشخص، آرايش موها: كامل كاملاً به طرف بالا موها اطراف گوش به طرف صورت
صورت مثلثى: ابرو در قسمت وسط از حد معمول كمى بازتر نوك انتهاى ابرو تقريبا با انحنا به طرف بالا. رژگونه از روى شقيقه‏ها به طرف بينى بطورى كه رأس مثلث به فاصله دو انگشت در كنار مرز لب‏ها دالبردار و محو شود. آرايش موها در قسمت پيشانى مقدار بيشترى به طرف بالا داده مى‏شود. در قسمت طرفين سر موها قوس برشى داشته، سپس در پايين پيچش به طرف رو پيدا مى‏كند.
صورت بيضى: ابرو افقى، رژگونه زير شقيقه به طرف بينى كه رأس به طرف بينى قرار گيرد لب‏ها كاملاً مشخص و براق، آرايش موها قسمت كاكل فرق باز شود و بدون برجستگى به صورت خوابيده از قسمت جلو به عقب برده شود سپس نوك موها رو به داخل دالبر قرار گيرد.

ضدآفتاب‏ها
براى محافظت پوست در برابر اشعه زيان‏بار فرابنفش نور خورشيد، از موادى به نام ضدآفتاب يا محافظ پوست (sun screens)كه از نفوذ اشعه U.V به قسمت‏هاى عمقى پوست جلوگيرى مى‏كنند، استفاده مى‏شود. البته جلوگيرى از آثار اشعه آفتاب يا از راه داخلى و يا از راه موضعى امكان‏پذير است.
جلوگيرى از اثر اشعه آفتاب از راه داخلى تا حدودى با مصرف خوراكى ويتامين A، آسپيرين و برخى داروهاى ديگر با مكانيسم‏هاى متفاوت امكان‏پذير است، كه اين روش حتما بايد با تجويز پزشك متخصص انجام شود. در حال حاضر محافظت پوست در برابر آفتاب از راه خوراكى خيلى رايج نيست و حفاظت موضعى پوست از اهميت بيشترى برخوردار است.

علت جوش‏هاى صورت
جوش‏هاى صورت را اغلب مردم در دورانى از زندگى خود، به خصوص در دوران جوانى، تجربه كرده‏اند. مردم عقايد و نظرات متفاوتى راجع به اين جوش‏ها دارند و در اغلب موارد آنها را به خوردن غذاهاى خاص (به ويژه شيرينى و ادويه) نسبت مى‏دهند، در حالى كه بررسى‏هاى پزشكى تاكنون نتوانسته‏اند نقش تغذيه را در بروز اين ضايعات بطور كامل ثابت كنند. اين جوش‏ها اغلب حوالى سن بلوغ و متعاقب فعاليت غدد چربى پوست ظاهر مى‏شوند. دهانه غدد چربى با توليد زياد چربى مسدود مى‏شود و نوعى باكترى در آن رشد مى‏كند و جوش را مى‏سازد. اضطراب و استرس روحى نقش شناخته‏شده‏اى در بروز جوش‏صورت دارد و پيدايش جوش‏هاى بزرگ و غيرمعمول در صورت بيشتر سربازان آمريكايى كه از جنگ ويتنام برگشته بودند، يكى از شواهد تاريخى اين مطلب است. عامل ديگر مؤثر در بروز جوش‏ها، اشعه ماوراى بنفش آفتاب است و قرارگيرى در معرض نور شديد آفتاب نيز در بروز جوش‏هاى صورت دخالت دارد.

پوست سالم
پوست لطيف و سالم، مهم‏ترين عامل زيبايى و نشانه سلامت جسم و روح است. به ويژه پوست صورت، گردن و دست‏ها كه در معرض ديد قرار دارند.
وسيع‏ترين عضو بدن كه مانند آينه‏اى نشان دهنده تمام فعل و انفعالات درونى بدن است، پوست است. كوچك‏ترين اختلال و بيمارى در بدن روى پوست منعكس مى‏شود.
براى جوان ماندن پوست، از بين راه‏ها و روش‏هاى گوناگونى كه براى حفظ قوام پوست و جلوگيرى از پيرى زودرس و چين و چروك صورت توصيه مى‏شوند، مصرف كرم‏هاى ضد آفتاب هنگام خروج از منزل در روز، مصرف كردن كرم‏هاى مرطوب كننده به ويژه پس از حمام يا شست و شو با آب و صابون، جزو مهم‏ترين عوامل پيشگيرى كننده از ضايعات پوست صورت هستند.
اگر پوست شما بسيار خشك و نازك است و احساس كشيدگى، سوزش يا پوسته‏ريزى در سطح آن ديده مى‏شود و يا چين و چروك و شكاف‏هاى ريز دارد و نسبت به حرارت، صابون و آفتاب حساس است، در مصرف صابون و شست و شو زياده‏روى نكنيد. شست و شوى مكرر دست و صورت با آب، برخلاف تصر باعث خشكى بيشتر پوست مى‏شود. زيرا، لايه محافظ چربى پوست را كه مانع از تبخير رطوبت مى‏شود، از بين مى‏برد.

پوست خشك
صابون گليسيرينه و صابون‏هاى حاوى گياه آلوئه‏ورا و گل ختمى و بابونه توصيه مى‏شود. بعد از شست و شو نيز حتما از يك كرم مرطوب كننده مناسب نوع پوست بايد استفاده كرد.
مصرف بيش از حد صابون و شوينده‏ها و كرم‏هاى تقويت كننده، گرماى خورشيد، سرماى زياد حتى حرارت بخارى مى‏تواند سبب تشديد خشكى پوست شود. براى رفع اين عارضه، اين نوع پوست را هميشه بايد مرطوب نگه داشت تا دچار چين و چروك و خشكى بيش از حد نشود.

پوست چرب
در اين نوع پوست، فعاليت غدد مولد چربى در اثر عوامل تغذيه‏اى (مصرف بيش از حد مواد چربى)، هيجان‏ها و استرس‏هاى روحى روانى، مصرف لوازم آرايش بهداشتى با پايه چرب و يا استفاده از داروهايى مانند آنتى‏بيوتيك‏ها افزايش مى‏يابد.
اين پوست داراى منظره چرب و بزاق، منافذ باز و سر سياه به خصوص روى چانه، بينى و پيشانى است. پس از شست و شو با آب و صابون كاملاً خوب و صاف به نظر مى‏رسد و پاك‏سازى با شيرپاك‏كن سبب چرب‏تر شدن اين نوع پوست مى‏شود. هنگام ظهر معمولاً براق ديده مى‏شود بيشتر اوقات دچار جوش و منافذ باز و دانه‏هاى سرسياه است. پس از استفاده از كرم‏هاى تقويتى، احساس طراوت و شادابى در آن ايجاد مى‏شود؛ ولى، كرم‏هاى شب سنگين، چربى آن را بيشتر مى‏كند.
بهترين روش پاك‏سازى اين نوع پوست استفاده از فرآورده‏هاى پاك كننده يا شيرپاك‏كن‏هاى بدون روغن يا كم چرب و يا استفاده از صابون‏هاى حاوى گل بابونه، عصاره ليمو، عصاره برگ و ميوه درخت فندق، بلوط و نارون كوهى و عصاره مخمر آب جو، مريم گلى، گزنه و بادرنجبونه و ... است. دو بار در روز شست و شو در روز ابتدا با آب ولرم و صابون سپس با اب سرد براى اين نوع پوست كافى است و شست و شوى بيش از حد سبب تحريك غدد مولد چربى پوست مى‏شود.

پوست مختلط
اين نوع پوست در محل بينى، چانه و پيشانى خصوصيات پوست چرب را دارد؛ ولى، در ناحيه گونه‏ها و اطراف چشم دچار خشكى و پوسته‏ريزى است. اگر دستمال كاغذى را به ناحيه چانه يا پيشانى بكشيم چرب شده؛ ولى، در قسمت گونه‏ها با اصطكاك كشيده مى‏شود.
پس از شست و شو با آب و صابون، اين نوع پوست در برخى نقاط خشك و در برخى نقاط ديگر طبيعى است و كرم‏هاى پاك كننده نيز نواحى خشك را طبيعى و نواحى چرب را چرب‏تر مى‏كند. هنگام ظهر فقط در همان نواحى چرب، براق ديده مى‏شود و نسبت به كرم‏هاى تقويتى، در نقاط چرب احساس طراوت و در نقاط خشك احساس سوزش مى‏كند و استفاده از كرم‏هاى شب سنگين، گونه‏ها را خوب و با طراوت نشان مى‏دهد؛ ولى، نواحى چرب را چرب‏تر مى‏كند و بيشتر اوقات در ناحيه بينى، چانه و پيشانى جوش مى‏زند.
چون اين نوع پوست تركيبى از پوست خشك و چرب است، در محل بينى، چانه و پيشانى (منطقه T) مراقبت پوست چرب و در ناحيه گونه‏ها مراقبت پوست خشك را لازم دارد.
صابون‏هاى حاوى گل سرخ، ويتامين C، خاك رس، اسطوخودوس، عصاره ليمو و آلفاهيدروكسى اسيدها يا اسيدهاى ميوه براى اين نوع پوست مناسب هستند و شست و شوى دو بار در روز براى اين نوع پوست نيز كافى است.

پوست خشك و حساس
اين نوع پوست دچار خشكى بيش از حد و حتى قرمزى در بعضى از نواحى است. در اثر شست و شو با صابون به شدت خشك شده و دچار احساس خارش در برخى نقاط مى‏شود. به كرم پاك كننده بهتر پاسخ مى‏دهد. هنگام ظهر پوسته‏پوسته و قرمز به نظر مى‏رسد و در اثر استفاده از كرم تقويتى دچار سوزش و خارش مى‏شود. ممكن است گاهى جوش بزند و استفاده از كرم‏هاى سنگين شب براى اين نوع پوست‏ها توصيه نمى‏شود.
اين نوع پوست در برابر سردى و گرمى هوا، عامل جوى، فرآورده‏هاى آرايشى (به خصوص با پايه چرب) دچار حساسيت و آلرژى مى‏شود. در اطراف گونه‏ها و بينى مويرگ‏هاى ظريف پاره شده و در ناحيه گونه‏ها معمولاً قرمزتر ديده مى‏شود. براى اين نوع پوست پاك‏سازى با پنبه آغشته به گلاب و گليسيرين توصيه مى‏شود. بهتر است از صابون‏هاى خيلى ملايم مانند صابون بچه و گليسيرينه براى شست و شوى آن استفاده كرد. مصرف فرآورده‏هاى مخصوص اين نوع پوست، بدون عطر و بدون مواد محرك مناسب‏تر است و بايد هميشه آن را مرطوب نگه داشت؛ زيرا، خشكى، اين نوع پوست را در وضعيت نامطلوب قرار مى‏دهد و سبب بروز چين و چروك، قرمزى و پوسته ريزى مى‏شود.
استفاده از ماسك‏هاى حاوى گل بابونه، گليسيرين و گياه آلوئه‏ورا، عصاره درخت سرو، روغن ذرت و گل مغربى، بادرنجبونه و مريم گلى در تسكين و التيام اين نوع پوست مؤثر و مفيد است.

10 توصيه براى حفظ زيبايى، سلامت و شادابى پوست و مو
1ـ به سلامت، زيبايى و شادابى پوست و موى خود اهميت بدهيد و تا مى‏توانيد در اين زمينه مطالعه كنيد.
2ـ ورزش، سه تا 5 دقيقه ماساژ پوست در روز، دو بار شست و شو در روز و هفته‏اى يك بار پاك‏سازى عميق پوست، پرهيز از خستگى زياد، كم‏خوابى و عصبانيت، رمز زيبايى و سلامت آن است.
3ـ از اخم كردن، انداختن چين و چروك و كشيدن پوست صورت خوددارى كنيد.
4ـ استفاده از لوازم آرايشى و بهداشتى استاندارد كه داراى تاريخ ساخت و انقضا و پروانه بهره‏بردارى معتبر با پايه غيرچرب هستند، يكى از راه‏هاى مناسب حفاظت پوست است. در انتهاى روز حتما آرايش صورت را پاك كنيد و بعد بخوابيد.
5ـ تيرگى، كدورت و پيرى زودرس پوست در اثر مصرف الكل و دخانيات، قهوه و چاى زياد و برنزه كردن بيش از حد پوست ايجاد مى‏شود، از اين موارد جدا بپرهيزيد.
6ـ اشعه فرابنفش خورشيد مؤثرترين عامل ايجاد پيرى و لكه‏هاى پوستى است. حتما در برابر آفتاب، از كرم ضد آفتاب استفاده كنيد.
7ـ در صورت بروز هرگونه تغيير در شكل و قوام پوست و به خصوص خال‏هاى پوستى فورى به پزشك مراجعه كنيد.
8ـ پياده‏روى منظم و روزانه همراه رژيم غذايى سبك بهترين روش كاهش وزن بدون آسيب به پوست است.
9ـ پس از سى سالگى، مراقبت‏هاى ويژه پوست را تحت نظر پزشك متخصص آغاز كنيد، مايعات بيشتر بنوشيد و فعاليت بدنى را كم نكنيد.
10ـ پرهيز از هواى آلوده، استفاده از عينك دودى و كرم ضد آفتاب مهم‏ترين راه‏كارهاى جلوگيرى از پيدايش چين و چروك صورت و دور چشم هستند.

فرآورده‏هاى پاك‏كننده
فرآورده‏هاى پاك كننده به شش گروه اصلى تقسيم مى‏شوند: 1) شيرپاك‏كن‏ها، 2) كرم‏هاى پاك‏كننده، 3) لوسيون تميزكننده، 4) فوم‏ها يا فرآورده‏هاى كف زاى صورت، 5) صابون‏هاى آرايشى، 6) پاك‏كننده‏هاى آرايش چشم.
شيرپاك‏كن‏ها: معمولاً براى پوست‏هاى خشك و حساس به كار مى‏روند و يك نوع امولسيون روغن در آب هستند و به دليل بالاتر بودن مقدار آب آنها نسبت به روغن، به راحتى در آب حل شده و از سطح پوست شسته مى‏شوند.
كرم‏هاى پاك‏كننده: برعكس شيرپاك‏كن‏ها، اين كرم‏ها روغن بيشترى نسبت به آب دارند و غليظ‏تر هستند و به راحتى مى‏توان آنها را روى پوست ماليد و ماساژ داد كه براى پاك كردن آرايش صورت مؤثرتر هستند و بطور كلى براى پوست‏هاى بسيار خشك، پاك‏سازى عميق و پاك كردن مواد آرايشى و چربى پوست به كار مى‏روند.
لوسيون‏هاى تميز كننده: اين لوسيون‏ها حاوى مواد شوينده در آب بدون روغن هستند كه براى پاك‏سازى پوست طبيعى يا مختلط و يا براى درمان چربى بيش از حد پوست در پوست‏هاى چرب به كار مى‏روند.
فوم صورت (مواد كف‏زا): در اين محصولات ماده كف‏زايى موجود دارد كه در آب ايجاد كف كرده و خيلى سريع عمل مى‏كند؛ به جز پوست‏هاى خشك و حساس، براى پاك‏سازى هر نوع پوست و به ويژه بعد از پاك كردن صورت با يك كرم پاك‏كننده براى از بين بردن بقاياى چربى و مواد آرايشى روى پوست مى‏توان از آن استفاده كرد.
صابون‏ها و پوست: صابون‏هاى معمولى براى پاك كردن پوست مناسب نيستند؛ زيرا، pH قليايى دارند كه با pH اسيدى پوست متناسب نيست و در واقع تنظيم pHپوست را (به دليل وجود اسيدهايى مانند اسيد مانتل، اسيد لاكتيك، اسكوربيك و سيتريك اسيد) بر هم مى‏زنند و به عمل محافظتى پوست آسيب مى‏رسانند. با رسوب املاح نامحلول اين صابون‏ها در سطح پوست، احساس خارش، كشيدگى و سوزش در پوست ايجاد مى‏شود.
اما صابون‏هاى آرايشى جايگزين ملايم‏ترى براى اين صابون‏ها هستند؛ زيرا، با pH نزديك به پوست (5/6-5/5) ساخته شده و سبب خشكى پوست نمى‏شوند. عمدتا اين نوع صابون‏ها مخصوص انواع پوست ساخته مى‏شوند و مى‏توانند براى پاك‏سازى هر نوع پوستى استفاده شوند.
مواد پاك‏كننده آرايش چشم: استفاده از كرم‏هاى پاك‏كننده چرب سبب خستگى و تورم چشم‏ها شده و استفاده از صابون نيز سبب خشكى پوست دور چشم مى‏شود. پس به دليل حساس‏تر بودن بافت ناحيه دور چشم نسبت به كل صورت، بايد حتما از فرآورده‏هاى مخصوص چشم كه معمولاً به صورت ژل يا امولسيون ساخته مى‏شوند (تا بتوانند مواد محلول در آب و چربى را پاك كنند) و جاوى مواد تقويت كننده و نرم كننده پوست هستند، استفاده شود. پاك‏كننده‏هاى روغنى دور چشم براى پاك كردن آرايش دور چشم به خصوص ريمل‏هاى مقاوم به آب استفاده مى‏شوند؛ ولى، پاك‏كننده‏هاى غير روغنى براى كسانى كه پوست حساس دارند يا از لنز استفاده مى‏كنند، به كار مى‏روند.

پاك‏سازى عميق
پاك‏سازى عميق كه بايد به صورت مرتب و هفته‏اى انجام شود، مكمل پاك‏سازى سطحى روزانه است و سبب افزايش جريان خون پوستى، باز كردن منافذ مسدود شده پوستى و خالى كردن اين منافذ از مواد يايد و چربى مى‏شود. پاك‏سازى عميق در سه مرحله انجام مى‏شود: 1) بخور دادن پوست، 2) ماسك پاك‏كننده عمقى و 3) شست و شوى صحيح و مرطوب كردن پوست.
هنگام عمل بخور منافذ پوست باز شده و مواد زايد آن تخليه مى‏شود، ماسك مواد خارج شده از منافذ را بطور كامل از سطح پوست جدا مى‏كند و با شست و شوى آب ولرم و سپس سرد منافذ باز شده دوباره بسته مى‏شوند و با يك كرم مرطوب كننده، پوست، نرمى، لطافت و شادابى خود را باز مى‏يابد.
بخور دادن پوست: براى بخور دادن استفاده از آب معدنى يا آب چشمه به تنهايى كافى است؛ ولى، مى‏توان پودر گياهى را كه در داروخانه‏ها وجود دارد و مخصوص هر نوع پوست است، به آن اضافه كرد؛ همچنين از گياه تازه گل بابونه براى پوست‏هاى خشك، نعناع براى پوست‏هاى چروك و شل و بومادران براى پوست‏هاى چرب استفاده كرد. در حدود دو ليتر آب را در ظرف كاملاً تميزى بريزيد و پس از به جوش آمدن از روى حرارت برداريد و دو قاشق سوپ خورى پودر گياهى به آن اضافه كنيد و با انداختن يك حوله كوچك روى سر، صورت خود را بالاى ظرف نگه داريد. در حدود 10-5 دقيقه كافى است. در اين مدت با يك دستمال كاغذى كه به دور انگشت دست پيچيده‏ايد، مى‏توانيد جوش‏هاى سرسياه را خالى كنيد، پس از اين مرحله صورت براى ماسك پاك‏كننده عمقى پوست آماده است.
ماسك‏هاى پاك كننده عمقى: اين ماسك با عمل لايه‏بردارى يا پيلينگ، باعث كنده شدن سلول‏هاى مرده و سطحى پوست، رفع جاى جوش و لك و زخم، تغذيه و اكسيژن‏رسانى و نوسازى پوستى مى‏شود.
پيلينگ از سه راه تحريك پوست، پيلينگ شيميايى و تراشيدن پوست انجام مى‏شود:
ماسك‏هاى محرك پوست حاوى اسيدهاى ميوه، خاك رس و سيليس هستند كه بر اساس روش خشك شدن روى سطح پوست، مواد چربى و زايد پوست را به خود جذب كرده و از سطح پوست جدا مى‏كنند.
بعد از عمل بخور بلافاصله مى‏توان از يك ماسك لايه‏بردار (محرك پوست) استفاده كرد. با حركات دورانى و ملايم رو به بالا از چانه به طرف گونه‏ها، بينى و پيشانى، ماسك را با نوك انگشتان بماليد و ماساژ دهيد. مواظب باشيد كه در ناحيه دور چشم و دور لب‏ها از ماسك استفاده نكنيد، چون پوست اين مناطق بسيار حساس و لطيف است به همين دليل مى‏توانيد روى چشم‏ها را با دو تكه پنبه آغشته به شير خنك يا دو قطعه خيار بپوشانيد در مدت عمل اين ماسك، سعى كنيد در محلى مناسب دراز بكشيد و كاملاً استراحت كنيد و نفس عميق بكشيد و بعد از 20 دقيقه كه ماسك روى صورت خشك شد خيلى آرام با همان حركات ملايم ماسك را به صورت ورقه ورقه از سطح پوست جدا كنيد و در مرحله آخر صورت را ابتدا با آب گرم و سپس با آب سرد بشوييد تا منافذ باز و تميز شده، مجدد بسته شوند.
براى پوست‏هاى چرب، ماسك هيا داراى خاك رس مناسب هستند و براى پوست‏هاى خشك و طبيعى بهتراست از ماسك‏هاى حاوى مرطوب كننده استفاده كنيد؛ در صورتى كه پوستى حساس و خيلى خشك داريد، به جاى بخور و ماسك از كمپرس استفاده كنيد.

بخوردادن و پاكسازى عميق پوست
بخوردادن سبب پاكسازى عميق منافذ پوست مى‏شود و گرد و غبار ذرات اضافى چربى را مى‏زدايد، وضعيت خونرسانى پوست را بهبود مى‏بخشد و پوست را براى پاكسازى عميق توسط تركيبات ويژه آماده مى‏كند.
ابتدا دو ليتر آب را در يك ظرف كاملاً تميز بجوشانيد، سپس آب را از روى حرارت برداريد، 2 قاشق سوپ‏خورى از پودر بخور (گياهى) در آب بريزيد. سپس سر خود را بالاى ظرف آب بگيريد و يك حوله تميز روى سر خود بيندازيد. براى پوست‏هاى خشك، معمولى، و چروك‏دار حدود 5 دقيقه بخور كافيست؛ ولى، براى پوست‏هاى چرب 10ـ5 دقيقه بخور لازم است. اگر از آب تنها استفاده مى‏كنيد مدت بخور بايد طولانى‏تر باشد و سپس صورت و گردن را با حوله تميز خشك كنيد و اكنون پوست آماده لايه بردارى عمقى است.

لايه‏بردارى توسط ماسك جوانه گندم يا ماسك عسل
ماسك جوانه گندم علاوه بر پيلينگ، ماسك شاداب‏كننده پوست مى‏باشد. جوانه گندم را در ظرفى ريخته و آن را آسياب كرده يا خرد كرده و شير يا ماست را آرام آرام به آن اضافه كنيد و پس از بخور دادن پوست ماسك را با حركات دورانى و از پايين به بالا روى پوست مى‏ماليم و با حركات چرخشى ماساژ مى‏دهيم و سپس ده دقيقه قطعات خشك آن را از روى پوست برداشته، پوست را شست و شو دهيد.
عسل را در حرارت ملايم به صورت روان درآورده و شير و آرد را به ميزان مساوى آرام آرام به آن اضافه مى‏كنيم (هر كدام سه قاشق غذاخورى). يك ماده خميرى يكدستى به دست مى‏آيد كه آن را روى پوست بماليد و پس از 20 دقيقه دراز كشيدن و تنفس آرام و عميق با پنبه آغشته به شير ماسك را به صورت ملايم از پايين به بالا از روى پوست برداريد. آنگاه پوست را با آب ولرم شست و شو دهيد.

تفاوت فرآوردهاى گياهى و شيميايى چيست و كدام يك مؤثرتر است؟
بسيارى از تركيبات شيميايى كه در فرآورده‏هاى پوستى مورد استفاده قرار مى‏گيرند، در واقع مشتقات گياهى هستند و از طرفى بسيارى از فرآورده‏هايى كه به عنوان تركيبات گياهى عرضه مى‏گردند، عصاره يك گياه در پايه مواد شيميايى مى‏باشند. بهر حال هر ماده‏اى چه گياهى و چه غيرگياهى داراى يك فرمول شيميايى است. بنابراين چنين تعبيرى كه مواد را به دو گروه شيميايى و گياهى تقسيم كنيم صحيح نيست. بنابراين در صورتى كه ماده‏اى براى پوست مفيد تشخيص داده شد، چگونگى و ساخت ماده اوليه آن را نبايد درنظر گرفت.

روش آرايش جام چهره (زيرسازى)
نحوه كار: تمام وسايل كار را دم دست بگذاريد.تا مجبور به رفت و آمد نباشيد. با روبان يا روسرى كاملاً موها را مهار كنيد. اول موهاى زايد ابروها را برداريد. وقتى موهاى زايد هر دو ابرو مثل هم گرفته شدند كمى كرم بماليد. پس از 5 دقيقه كرم را پاك كنيد. صورت را با آب و صابون آرايشى بشوييد. كرم را روى چند نقطه از صورت بگذاريد و سپس به آرامى با ضربه كرم را به روى صورت پخش كنيد به ضربه‏هاى ملايم ادامه دهيد تا كرم داخل پوست شود. پودر را با يك ابر خيلى ظريف و نرم به صورت بماليد، سپس آرام ماساژ دهيد قسمت‏هايى كه دوست داريد برجسته به نظر بيايد از رنگ‏روشن‏تر استفاده كنيد يا برعكس جاهايى كه مى‏خواهيد تا اندازه‏اى محو شود از رنگ تيره‏تر استفاده كنيد. رژگونه را در قسمت برجستگى گونه قرار داده هماهنگ با جام چهره محو كنيد. جهت فيكس جام چهره حال بايد از پودر آرايشى استفاده شود. برس مخصوص پودر را كمى با پودر آغشته كرده سپس تكان دهيد تا پودر اضافى بريزد اكنون آن را به صورت بزنيد تا يك دست شود.

آرايش اصلاحى براى بينى، چانه و چشم
براى بينى بزرگ كرم بنياد روشن‏ترى روى گونه‏ها در اطراف بينى به كار ببريد. اين كار باعث خواهد شد كه بينى كوچك‏تر به نظر برسد. از زدن رژگونه در نزديكى بينى خوددارى كنيد در ضمن پره‏هاى بينى را با كرمى صورتى رنگ به طرف بالا روى بينى بكشيد. براى بينى پهن كرم بنياد تيره در پهلوى بينى و سوراخ‏هاى آن به كار ببريد از ماليدن اين كرم در نواحى كه مى‏توان آن را خطوط خنده ناميد اجتناب كنيد. زيرا آن را بيشتر نمايان خواهد ساخت چشمان كوچك را مى‏توان با امتداد سايه بطور مختصر در بالا و پايين و اطراف بزرگ‏تر جلوه داد. براى چشم‏هاى دور از هم بر روى قسمت داخلى پلك بالايى سايه بزنيد. به طول چشمان گرد مى‏توان با امتداد سايه در گوشه بيرونى چشم افزود. براى قسمت تيره زير چشم‏ها كرم بنيادى روشن‏ترى به كار ببريد و آن را با رنگ سير ناحيه زير چشم بياميزيد. براى چشمان پف‏كرده يا بادكرده بنياد سيرترى بزنيد.

رنگ مژه و ابرو
براى رنگ‏كردن مژه يا ابرو از رنگ‏هاى شيميايى هيچگاه استفاده نكنيد زيرا باعث آسيب رساندن به چشم مى‏گردد.
مواد و لوازم مورد نياز: رنگ گياهى، وازلين، آب گرم، آب و صابون، حوله، پنبه، كاغذ محافظ چشم، برس مخصوص مژه برس مخصوص رنگ مژه، ظرف غيرفلزى.
ابرو و مژه‏ها را كاملاً تميز كنيد (با آب و صابون) رنگ گياهى مورد نظر را كه معمولا به صورت پودر مى‏باشد به اندازه مصرف در ظرف غيرفلزى ريخته و با آب گرم به وسيله برس رنگ مخلوط تا ماده‏اى كرمى شكل به دست آيد. رنگ آماده شده را به وسيله قلم به ابرو بماليد.
زير مژه پايين را با وازلين چرب و كاغذ محافظ چشم را نزديك مژه قرار دهيد و از فرد آرايش شونده بخواهيد به طرف بالا نگاه كند. پس از تنظيم كاغذ چشم را به آرامى ببندد. سپس رنگ را به وسيله برس مخصوص مژه از ريشه مژه به نوك مژه‏ها بماليد. پس از 20 الى 30 دقيقه كاغذ محافظ را برداشته ابرو و مژه‏ها را به وسيله آب نيم‏گرم بشوييد. وسايل كار و دست‏ها را با آب و صابون بشوييد.

لنزهاى رنگى غيرطبى
لنزهاى رنگى غيرطبى كه براى تغيير رنگ چشم‏و افزودن زيبايى به كار مى‏رود. معمولاً از جنس لنزهاى نرم مى‏باشند كه كاملاً روى قرنيه چشم مى‏خوابد. افراد اكثرا اين لنزها را از داروخانه‏ها يا فروشگاه‏هاى لوازم آرايشى تهيه مى‏كنند. بعضى از اين لنزها يك بار مصرف هستند و بعضى براى مدت محدودى (مثلاً يك هفته) قابل استفاده است.
در مورد استفاده از اين لنزها بايد به چند نكته توجه كنيد.
بيش از مدت تعيين شده (EXP.date) آنها را استفاده نكنيد.
هنگام گذاردن لنز كاملاً دست‏ها را با آب و صابون بشوييد و بهداشت را رعايت كنيد.
احتمال عفونت چشم‏ها و زخم قرنيه بر اثر مصرف اين لنزها زياد است. لذا اگر احساس كرديد كه چشمهايتان مى‏سوزد يا اندكى قرمز شده يا مبتلابه عفونت يا بيمارى‏هاى چشم هستيد از كاربرد اين لنزها اجتناب كنيد.
به محض احساس اشك‏ريزش و سوزش چشم‏ها، قرمزى چشم‏ها يا احساس وجود جسم خارجى در چشم‏ها فورا لنزها را خارج كنيد و چشم‏ها را استراحت دهيد. درصورت عدم بهبود به چشم پزشك مراجعه كنيد.

لنزهاى چشمى براى زيبايى
نزديك به دو دهه است كه استفاده از لنزهاى چشمى براى رفع عيوب انكسارى چشم به جاى عينك متداول شده است. اين لنزها دو نوع دارند: لنزهاى نرم (soft) و لنزهاى سخت (Hard). از اين دو نوع لنز كه هر يك مزايا و معايبى دارند، استفاده از لنز سخت (Hard)با عارضه كمترى همراه است. زيرا يكى از عوارض لنز نرم (soft)آلوده‏شدن سريع آن با گرد و غبار و آلودگى‏هاى هواست. اين آلودگى باعث كراتيت يا التهاب و عفونت قرنيه چشم خواهد شد كه تارى ديد، قرمزى چشم و درد شديد از علايم آن است و در صورت بى‏توجهى به درمان آن مى‏تواند صدمه برگشت‏ناپذير به قرنيه وارد كند. واضح است با اين مخاطرات استفاده از لنز چشمى براى زيبايى اقدامى خطرناك است كه توصيه نمى‏شود.

بهداشت و زيبايى چشم‏ها
چشم عضو بسيار حساسى است و پوست دور آن نيز از پوست ساير نواحى بدن (به جز لب‏ها كه حساس‏ترين پوست بدن را دارند) حساس‏تر است، پس از انتخاب و مصرف فراورده‏هاى آرايشى براى مراقبت از اين ناحيه بايد دقت كافى شود.
اگر دچار سوزش يا قرمزى چشم هستيد، حتما به پزشك مراجعه كنيد و زير نظر وى دارو مصرف كنيد؛ زيرا، مصرف بى‏رويه قطره‏هاى چشمى مى‏تواند سبب كاهش بينايى، تارى ديد و حتى آب مرواريد شود.
در مصرف فراورده‏هاى آرايشى براى چشم دقت كنيد كه حتما استاندارد و مرغوب و از نوع هيپوآلرژيك (غير حساسيت‏زا) باشند. ريمل يا سرمه‏هاى نامناسب حاوى نقره هستند و ممكن است سبب قرمزى و التهاب چشم شوند. براى پاك كردن آرايش چشم‏ها حتما از پنبه‏هاى مخصوص و شيرپاك‏كن مخصوص چشم استفاده كرده و پايين چشم را از گوشه خارجى به سمت داخل (از طرف گوش به طرف بينى) و بالاى چشم را بالعكس پاك كنيد.
مى‏توان از كمپرس يخ يا شير سرد براى پيشگيرى از چين و چروك و كبودى زير چشم استفاده كرد. (به مدت 10-5 دقيقه هفته‏اى دو بار).
مى‏توانيد ورقه‏هاى نازك سيب‏زمينى را روى چين و چروك اطراف چشم به مدت ده دقيقه بگذاريد و چشم‏ها را ببنديد و دراز بكشيد يا از تكه‏هاى خيار براى درمان حلقه‏هاى سياه دور چشم به همين روش استفاده كنيد و سپس چشم‏ها رابا آب سرد بشوييد.

آرايش
سه دليل منطقى براى استفاده از آرايش وجود دارد.
بالا بردن زيبايى. اين بدان معنى نيست كه بايد حداقل آرايش را به كار ببريد. شايد لازم باشد بيش از آنچه عادت داريد آرايش كنيد. بلكه مقصود آنست كه مطمئن شويد سايه‏ها و نوع آرايشى كه انتخاب مى‏كنيد چنان است كه به نظر برسد اين ظاهر جذاب و زيبا ظاهر خودتان است نه كس ديگر.
آشكار كردن نقاط قوت و پنهان نمودن نقاط ضعف زيبايى.
اگر آرايش را درست و مناسب با بافت پوست خود انتخاب كنيد پوستتان را همچون پوشش در مقابل عوامل مختلف حفظ مى‏كند. قبل از آرايش پوست بايد كاملاً تميز باشد. براى اين كار از كرم تميزكننده استفاده كنيد و با يك تكه پنبه خيس پوست را تميز كنيد. سپس براى پوست خشك از مرطوب‏كننده و براى پوست چرب از كرم منقبض‏كننده استفاده كنيد. اگر پوست شما هر دو خصوصيات را دارد، روى نقاط خشك مرطوب‏كننده و روى نقاط چرب قابض‏كننده بماليد. حالا پوست شما آماده آرايش است.

لوازم آرايش و تاثير آنها روى جوش‏هاى (آكنه) صورت
بسيارى از خانم‏هايى كه آكنه دارند درباره لوزام آرايش مردد هستند. متأسفانه نمى‏توان بطور قاطع گفت كه كدام يك از مواد آرايشى را مصرف كنند و كدام يك را مصرف نكنند؛ چون واكنش پوست افراد نسبت به اين مواد مختلف است؛ ولى، توصيه مى‏شود از مواد آرايشى سنگين بسيار چرب استفاده نكند چون نه تنها آكنه را شديدتر مى‏كند، بلكه ممكن است آن را به جاهاى ديگر نيز منتشر كند. مصرف انواع مواد آرايشى بدون چربى براى پوشانيدن جوش‏ها توصيه مى‏شود مواد آرايشى از قبيل: سايه چشم و روژ لب بر آكنه تاثيرى ندارند و همچنين پودرها، عطرها و خوشبوكننده‏ها نيز زيانى وارد نمى‏كنند.
كرم‏هاى شب و كرم‏هاى مرطوب‏كننده را قبل از مصرف آزمايش كنيد تا مطمئن شويد كه روى آكنه شما اثر بدى نمى‏گذارد؛ ولى، اگر پوست شما چرب است بهتر است از اين نوع مواد استفاده نكنيد و اگر در مصرف آنها اصرار داريد بهتر است نوع سبك آن را مخلوط با آب (به صورت امولسيون) مصرف كنيد.

چند نكته در مورد انتخاب فرآورده‏هاى آرايشى ـ بهداشتى
روى جعبه بسته‏بندى بايد نكات زير وجود داشته باشد:
تاريخ توليد و انقضا، طرز مصرف و راهنمايى‏هاى لازم براى فرد مصرف‏كننده و احتياطات لازم، شماره سرى ساخت، شماره پروانه بهره‏بردارى از وزارت بهداشت و درمان.
دقت كنيد فراورده‏هايى را كه فاقد تاريخ ساخت و مشخصات گفته شده هستند، غيربهداشتى محسوب مى‏شوند و امكان تقلبى‏بودن آنها وجود دارد. چنين فراورده‏هايى در معرض آلودگى‏هاى ميكروبى يا قارچى قرار مى‏گيرند و مواد شيميايى تشكيل دهنده آنها ممكن است فاسد شوند و بايد از مصرف آنها خوددارى كرد.
حتما قبل از مصرف فرآورده آن را روى ناحيه كوچكى از پوست خود امتحان كنيد تا احيانا حساسيت نداشته باشد.
در مورد كرم‏هاى ضدآفتاب درجه ضدآفتابى بالاى 15 را انتخاب كنيد.
در مورد كرم‏هاى ضدچروك، كرم‏هايى را با حداقل 10 درصد آلفاهيدروكسى اسيد انتخاب كنيد كه براى لايه‏بردارى و كاهش عمق خطوط و چروك پوست مفيد هستند.

مرطوب كردن پوست
خشكى پوست در اثر فقدان چربى و كم آبى پوست به وجود مى‏آيد. خشكى پوست به وسيله كرم‏هاى تقويتى چرب جبران مى‏شود و كم‏آبى پوست به وسيله لوسيون‏ها ماسك‏ها و كرم‏هاى رطوبتى تا حدود زيادى بهبود مى‏يابد.
كم آبى پوست يكى از عواملى است كه باعث پيرى زودرس مى‏شود و بطور كلى حالت شادابى و سلامت را از پوست مى‏گيرد. هنگام كم‏آبى پوست گاهى چنان پوسته پوسته مى‏شود كه ايجاد سوزش و التهاب مى‏كند.
رطوبت پوست اهميت زيادى دارد چون آب موجود در سلول‏هاى پوست باعث شادابى، طراوت و جوانى آن مى‏شود. بنابراين بعد از 25 سالگى كه بطور طبيعى رطوبت پوست كم مى‏شود، كرم‏هاى مرطوب‏كننده پايه و اساس جوانى پوست هستند و مصرف آنها در طول روز بسيار مهم است، چون آب جذب پوست نمى‏شود. كرم‏هاى رطوبتى را به گونه‏اى ساخته‏اند كه آب همراه با مواد قابل جذب مى‏تواند تا حدودى از طبقات مختلف پوست عبور كند و به سلول‏هاى پوست برسد كه در نتيجه از خشكى و كم آبى آن جلوگيرى مى‏شود. استفاده از گياهان و ميوه‏هاى آب‏دار به صورت ماسك روى پوست براى حفظ طراوت و زيبايى آن بسيار مفيد و مناسب است.

آرايش و بهداشت
مهم‏ترين پايه و اساس موفقيت در حرفه و هنر آرايشگرى و چهره‏پردازى سلامت جسم و آرايش و آرامش فكر و روح است. بهداشت، نخستين و اساسى‏ترين حركت به سوى زيبايى است كه براى دست‏يابى به آن نظافت، بهداشت دهان و دندان، ورزش، آرامش، خواب كافى، رژيم متعادل، انديشه مثبت بايد از طرف فرد و جامعه رعايت شود.
پاكيزگى و بهداشت اجتماعى بايد تحت كنترل قوانين محلى هر مملكت باشد. ايجاد هواى پاكيزه، غذاى سالم، آب خالص، سيستم تخليه زباله و نظافت شهر، مبارزه با بيمارى‏ها، ايجاد تسهيلات درمانى و پزشكى. كمبود زيبايى چه بسا به عدم سلامت شخصى بستگى داشته باشد چهره روشن، پوست نرم، چشم‏هاى درخشان و موهاى براق همه از مشخصات يك بدن سالم به شمار مى‏رود؛ در حالى كه پوست تيره و صورت پريده رنگ مى‏تواند مشخصات ناخوشى بوده و يكى از دلايل زير را دربرداشته باشد. جريان خون ناسالم، كمبود هواى سالم، مزاج نامنظم، رژيم غذايى نامرتب.
ابرو
از جمله مهم‏ترين نواحى آرايشى صورت ابروها هستند. اگر كسى ابرو نداشته باشد صورتش مات و بدون جذابيت مى‏شود. حتى اگر تمامى اعضاى ديگر صورتش در بهترين وضعيت و زيبايى قرار داشته باشد آرايش ابرو از جمله مهم‏ترين كارهاى آرايش‏گران است. كه بستگى زيادى به مهارت و تجربه آرايشگر دارد و بايد برحسب نوع صورت، شكل طبيعى ابروى هر شخصى طراحى شود. اين مسأله ارتباط زيادى نيز با مد روز دارد. مثلاً در گذشته يعنى دهه 1960 در اروپا و آمريكا داشتن ابروهاى بسيار نازك مد روز بود؛ ولى، در زمان‏هاى بعد ابروهاى ضخيم و پرپشت رايج شد. نكته بسيار مهمى كه در آرايش ابروها بايد توجه داشت آن است كه كندن موهاى ابرو با گذشت زمان و با تكرار آن باعث مى‏شود كه ريشه مو از بين برود و ديگر درنيايد. اين مسأله در تحقيقاتى كه به عمل آمده ثابت شده است. بطور مثال: خانم‏هاى سالمندى كه در دوره جوانى خود موهاى ابرويشان را بسيار نازك اصطلاح كرده‏اند، دچار كاهش شديد در تعداد موهاى ابرو شده‏اند. بنابراين هر چه ابروها كمتر دستكارى شوند، بهتر است. فراورده‏هايى كه براى آرايش ابروها به كار مى‏روند شامل مداد ابرو، رنگ ابرو، و ابروى مصنوعى است.

نقاط سفيد روى ناخن‏ها، تعريف، علل، درمان
نقاط يا خطوط سفيد روى ناخن‏ها در اثر عوامل مختلفى مثل تروما و ضربه يا عفونت قارچى ناخن يا نارسايى كبدى يا كليوى ايجاد مى‏شود.
تروما و ضربه باعث ايجاد نقطه و يا نوارهاى سفيدرنگ روى ناخن مى‏شود كه اين نقاط خود به خود برطرف مى‏شود و احتياج به درمان خاصى ندارد.عفونت قارچى ناخن معمولاً چند ناخن را درگير مى‏كند و سطح صاف و صيقلى ناخن‏ها را از بين مى‏برد و براى درمان آن بايد به پزشك مراجعه و دارو مصرف كرد.
بعضى از خطوط روى ناخن نيز در اثر مسموميت با سمومى مثل آرسنيك يا تاليوم و يا نارسايى‏هاى حاد و مزمن كليه مى‏باشد كه هريك برحسب علت بايد طبق دستور پزشك درمان شود. ناخن‏هاى قاشقى شكل در اثر عواملى مثل كم‏خونى فقر آهن، پركارى و كم‏كارى تيروييد به وجود مى‏آيد كه با اصلاح عامل ايجادكننده به وجود مى‏آيد.

انواع شامپوها
شامپوى اسيدى: بار اول خوب كف نمى‏كند و اگر زياد كف كرد دليل آن است كه يا شامپو خيلى غليظ است يا مقدار شامپو زياد بوده و يا موها خيلى خشك است.
شامپوى قليايى: از همان ابتدا كف مى‏كند.
شامپو معالج: دست دوم كف فراوان دارد و معمولاً براى معالجه خشكى يا چربى و غيره به كار مى‏رود. در نهايت بايد در آبكشى موها نهايت دقت انجام شود.

دوشاخه شدن موها
موها يا در انتها و يا از وسط به دو قسمت شده‏اند. علت اين است كه بعضى خانم‏ها هر شب موها را مى‏پيچند و مى‏خوابند. به همين دليل بيگودى‏ها خيلى نامناسب و شل پيچيده شده‏اند، در نتيجه مو مى‏شكند و همچنين قليايى بودن مو بدون اين كه بعد از قليايى كردن در رفع آن توجه شود (PH مو در حالت عادى اسيدى است). براى برطرف كردن اين بيمارى بايد موها را كوتاه كنيد، مرتب ماساژ داده و معالجه لازم انجام شود، موهايى كه بيش از حد رنگ روشن شده‏اند، زير ميكروسكوپ حالت طبيعى را ندارند و سطح آنها صاف شده، مثل موهاى مرده كشش ندارند. موها متورم شده‏اند و به هر طرف آنها را بياندازيم مى‏افتد و قرار مى‏گيرد و شفافيت هم ندارد. علت: مصرف زياد مواد شيميايى، دكلره‏كردن بطور مداوم و غلظت آب اكسيژنه زياد است. براى معالجه مدتى موها را با لسيتين زرده تخم‏مرغ و روغن زيتون يا بادام همراه با اسيد مخصوص به نام گالوس شست و شو دهيم.

نكات مهم براى جلوگيرى از ريزش مو
1 ـ هر شب قبل از خواب موها و پوست سر را با لوسيون مناسب به مدت پانزده دقيقه ماساژ دهيد، تا اختلالات موجود در كار غدد، رفع شده و غذاى مناسب به مو برسد.
2 ـ از اين كه گرد و غبار و عرق، منافذ پوست را بگيرد جلوگيرى كنيد و سر خود را هر سه روز يك بار با شامپوهاى مناسب بشوييد.
3 ـ از خوردن چربى‏هاى حيوانى خوددارى كنيد و چربى نباتى مصرف نماييد.
4 ـ چنان چه دچار هر يك از بيمارى‏هاى مو از قبيل چربى، خشكى و موخوره و شكستگى مو شديد، بلافاصله در پى درمان آن باشيد.
5 ـ موخوره عبارتست از شاخه‏شاخه شدن مو كه در اثر آن موها خشك و شكسته مى‏شود و مى‏ريزد و حالت زشت و نازيبا به خود مى‏گيرد. متأسفانه موخوره گاهى از شانه مبتلايان، به افراد سالم سرايت مى‏كند.
علل بروز موخوره استعمال بيش از حد مواد شيميايى و قليايى، شانه كردن زياد، خشكى هوا، گرد و غبار و تغيير آب و هواست.

رشد و سلامت مو
رشد و سلامت مو بستگى به سه عامل مهم دارد.
تغذيه مناسب و كافى، رعايت بهداشت، فعاليت منظم غدد چربى. ريزش مو ممكن است در اثر عوامل طبيعى و يا غيرطبيعى باشد.
عوامل طبيعى ريزش مو عبارتست از: پيرى، وراثت در خانواده‏اى كه پدر يا مادر دچار طاسى يا كم‏مويى باشند معمولا فرزندان آن خانواده هم دچار كم‏مويى هستند.
عوامل غيرطبيعى ريزش مو: غم و اندوه، شوك‏هاى ناگهانى، مطالعه و تفكر زياد بدون تغذيه خوب و مناسب، بروز اختلال در ترميم سلولى. چربى بيش از حد، خشكى بيش از حد، شوره سر، موخوره، شكستگى مو، عفونت‏هاى قارچى، عوامل عفونى در هر نقطه بدن كم‏خونى و ضعف عمومى، زايمان‏هاى متعدد و حساب‏نشده، استفاده بيش از حد از مواد شيميايى مانند، فر، صاف، رنگ، دكلره و غيره.

علل سفيدشدن موها
سفيدشدن موها معمولاً تظاهرى از افزايش سن مى‏باشد. در واقع موها به تدريج رنگدانه خود را از دست مى‏دهند. سن شروع سفيدشدن موها در درجه نخست به زمينه ژنتيك افراد وابسته است. هرچند علل اكتسابى نيز بسيار اهميت دارد. در افراد سفيدپوست، بطور متوسط از سن 35 سالگى موها شروع به سفيدشدن مى‏كند. بايد يادآور شد، نيمى از مردم در سن 50 سالگى دست‏كم 50 درصد موهايشان سفيد شده است. موهاى سياه‏پوستان بطور متوسط در حوالى 45 سالگى شروع به سفيدشدن مى‏كند. اين سن در مردان ژاپنى بين 30 تا 34 سالگى و در زنانشان بين 35 تا 39 سالگى رخ مى‏دهد موهاى ريش و سبيل معمولاً زودتر از موهاى سر سفيد مى‏شوند سفيدشدن موها در سر بيشتر از ناحيه شقيقه شروع مى‏شود، سپس به سمت فرق سر پيشرفت مى‏كند و در انتها به پشت سر مى‏رسد. در هر حال سفيدشدن موها به صورت پيشرونده ادامه مى‏يابد و هر روز موهاى ديگرى سفيد مى‏شود. بنابراين راهى براى پيشگيرى از سفيدشدن موهاى افراد ميانسال وجود ندارد. برخلاف عقيده عوام كندن يا چيدن اين موها باعث زيادشدن موهاى سفيد نمى‏شود، بلكه مسير طبيعى اين عارضه است كه خود به خود ادامه مى‏يابد.

دقت در انتخاب رنگ مو
در صورتى خانمى برازنده و زيبا به نظر مى‏رسدكه رنگ انتخابى با پوست و شخصيت او مناسب باشد. رنگ‏هاى مناسب براى پوست‏هاى تيره يا دسته سرد عبارتند از: شاه‏بلوطى، آكاژ، شرابى، فندقى، مسى، آجرى.
رنگ‏هاى مناسب براى پوست‏هاى روشن و سفيد و سرخ يا دسته گرم عبارتند از: بلوند خاكسترى يا زيتونى، صدفى، قهوه‏اى مات، بلوندد دودى.
بنابراين شناخت رنگ‏ها از لحاظ پايه گرم و سرد خيلى مهم است.
رنگ‏هاى گرم سريع‏تر ديده مى‏شوند و در بيننده تأثير مى‏گذراند مانند زرد، قرمز، نارنجى كه رنگ‏هاى شفاف و براق مى‏باشند. رنگ‏هاى سرد به علت كدر و مات‏بودن ديرتر به چشم مى‏آيند.

نكاتى كه بايد هنگام رنگ‏كردن مو رعايت شود:
1) اگر موها تارهاى سفيد داشت، اول از قسمت جلو سر شروع به رنگ‏آميزى مى‏كنند.
2) اگر در موهاى فرد، ساقه روشن‏تر از ريشه باشد اول ساقه موها رنگ گردد، بعد ريشه مو رنگ شود.
3) پس از اتمام رنگ كردن اگر جنس موها زبر و خشن و تارهاى سفيد زياد باشد، از كلاه پلاستيكى استفاده نشود.
4) اگر موهاى طبيعى براى اولين بار مى‏خواهند يك يا دو درجه روشن‏تر شوند، رنگ با اكسيدان شماره 2 مخلوط گردد و طرز رنگ زدن از ساقه و از پشت سر است.
5) مواد دكلره و رنگ‏ها هميشه بايد در ظروف غيرفلزى ريخته شوند و از به كار بردن شانه، برس و كاسه فلزى خوددارى شود.
6) قبل از رنگ‏آميزى و دكلره دور صورت، گردن و گوش‏ها را بايد چرب نمود.
7) بعد از دكلره و رنگ روى موهاى سشوار زده مى‏شود.
8) استفاده از مواد شيميايى روى پوست كه سوزش يا زخم يا ناراحتى دارد خوددارى شود.
9) حجم اكسيدان گرم از آنچه توصيه شده نبايد بيشتر شود.

مش چيست؟
مش به سايه و روشن تكه‏هاى باريكى از مو يا قسمت درشت مو گفته مى‏شود اختلاف مش با رنگ طبيعى مو نبايد از 3 يا 4 درجه تجاوز كند:
مش بر دو نوع موقت و دايم است.
مش موقت به صورت اسپرى آماده مى‏باشد كه روى موهاى درست شده به كار مى‏رود و پس از شستن پاك مى‏شود. مش دايم با زمان طولانى مانند گردى، شانه‏اى، تكه‏اى، شعله‏اى،هاى‏لايت، لولايت، كه به مدت طولانى روى موها باقى مى‏ماند و به رنگ‏هاى مختلف استفاده مى‏شود.
طرز تهيه مواد دناژ
طرز درست كردن دناژ عين دستور رنگ است و هيچ فرقى نمى‏كند. همان طور كه گفته شد در مش يا دكلره پيگمنت‏هاى طبيعى مو گرفته شد. اكنون جاى اين پيگمنت‏هاى خالى مانده را بايد به وسيله پيگمنت‏هاى كمرنگ‏تر پر نمود، موها شكننده و خرد نشود. بنابراين دستور تهيه دناژ مثل رنگ است. با اين تفاوت كه مقدار موهاى مش شده چون كمتر است پس رنگ كمترى احتياج است؛ اما، مدت مكث همان مدت مكث رنگ مورد نظر مى‏باشد. اگر از مدت تعيين شده بيشتر گذارده شود عمل نمى‏كند و اما ا گر زودتر از مدت تعيين شده شسته شود رنگ ثابت نخواهد ماند.

چرا موهايى كه حنا داشته باشد مش و دكلره نمى‏شود؟
اگر مو با مواد گياهى رنگ شود آن را دكلره يا مش نمى‏توان كرد و علت اين است كه مواد گياهى مانند غلاف روى ساقه مو را مى‏پوشاند و باعث بسته شدن دريچه‏هاى مو مى‏گردد. مواد دكلره يا مش به زحمت رويه مو را مى‏تواند رنگ‏برى نموده داخل مو نفوذ كنند و پيگمنت‏هاى قرمز كه سست‏ترند زودتر از مو خارج شده، پيگمنت‏هاى زرد و آبى كه تمايل شديد تركيبى با هم دارند به رنگ آبى مايل به سبز مى‏دهد كه جلوى دريچه‏هاى مو قرار مى‏گيرند و مانع ورود مواد دكلره يا مش به داخل مو مى‏شوند.

چه زمانى بايد از مش يا دكلره خوددارى كرد؟
زمانى كه مو رنگ گياهى مثل حنا، خضاب جمال و غيره داشته باشد، زمانى كه مو رنگ پالت مشكى يا رنگ پركلاغى داشته باشد، مو قبلاً دكلره شده يا حساسيت پوستى داشته يا مو ضعيف باشد. اصولاً خانم‏هاى باردار هم از دكتر اجازه‏نامه داشته باشند بهتر است.

رنگ و تاريخچه رنگ
دنيايى كه ما آن را نظاره مى‏كنيم از دو عنصر مهم تجسمى تشكيل شده است. اين دو عنصر عبارتند از فرم (شكل) و رنگ كه هر كدام لازم و ملزوم يكديگرند. زيرا برخورد نور به شيئى و انعكاس آن باعث ديدن رنگ مى‏شود. هر موجودى كه در اين دنيا به چشم مى‏خورد ابتدا از لحاظ شكل و اندازه احساس مى‏گردد، سپس در حالى كه داراى پوششى از رنگ است، مورد توجه قرار مى‏گيرد. در عين حال رنگ علامت مشخصه هر شيئى طبيعى است چنانچه گل سرخ به خاطر رنگش از دور جلب توجه مى‏كند و نظر بيننده را به خود معطوف مى‏دارد و يك ميوه رنگى با رنگش اعلام مى‏كند كه رسيده است و يا نارس مى‏باشد.
اولين ملتى كه اساس رنگ‏آميزى موها را به وجود آوردند بنا به شواهد چينى‏ها بودند كه سه هزار سال قبل از برگ و ريشه درختان رنگ تهيه كرده و جهت رنگ كردن موها به كار بردند. بعدها در كشورهاى ديگر آسيا رنگ‏هاى گياهى شناخته شد كه امروزه هم از آنها استفاده مى‏شود مانند حنا، خضاب، بابونه، روناس.

قانون رنگ‏ها
قبل از پرداختن به قانون رنگ‏ها بهتر است هميشه نصيحت يكى از آرايشگران بزرگ دنيا را به خاطر داشته باشيد اين آرايشگر مى‏گويد: رنگى را انتخاب نماييد كه با پوست صورت هماهنگى داشته باشد. يكى از هنرمندان آلمانى قوانينى براى رنگ‏ها درست كرده است كه هميشه مورد استفاده آرايشگران در رنگ‏آميزى قرار خواهد گرفت. آرايشگرانى كه از اين قوانين مطلع باشند هميشه نتيجه‏اى عالى عايدشان خواهد شد.
قانون اول. رنگ‏هاى اصلى وقتى با هم تركيب شوند رنگ فرعى همان طرف را به وجود مى‏آورند مثل زرد كه اگر با قرمز تركيب شود رنگ نارنجى به وجود مى‏آيد.
قانون دوم. هر رنگ اصلى رنگ فرعى مقابل خودش را خنثى مى‏كند. مثلاً چنانچه رنگ قرمز با سبز كه فرعى است تركيب شود خنثى خواهد شد. رنگ‏هاى اصلى قرمز، زرد، آبى، رنگ‏هاى فرعى سبز، بنفش، نارنجى هستند.

تاريخچه حنا
حنا از زمان‏هاى بسيار دور به عنوان يك نوع رنگ شناخته شده است و يكى از قديمى‏ترين تركيبات آرايشى و بهداشتى در جهان به شمار مى‏رود. موى اجساد موميايى مصريان در قرن 14 قبل از ميلاد با حنا رنگ مى‏شده، زنان مصرى نه تنها موها بلكه انگشتان و كف دست و پاى خود را نيز با حنا رنگ مى‏كردند. از گل‏ها و برگ‏هاى حنا در ساخت عطر استفاده شده است. در چين و هند نيز حنا از دوران بسيار دور شناخته شده بود. در هند ناخن‏ها و انگشتان عروس‏ها را با حنا رنگ مى‏كردند. راهبان بودايى در مراسم مذهبى خود هنوز هم از گل‏هاى معطر حنا استفاده مى‏كنند. در قرون وسطى اطباى اسلامى از حنا به عنوان دارويى مؤثر ياد كرده‏اند. حنا براى سوختگى‏ها، زخم‏هاى دهان و آبسه‏ها و نيز براى بيمارى‏هاى مثانه مطرح بوده است. درخت حنا دو تا شش متر ارتفاع دارد. اسم حنا واژه‏اى عربى است. حنا بومى كشورهاى مديترانه، آسياى صغير، شمال و شرق افريقا، شمال استراليا، هند و ماداگاسكار است. درختچه حنا، در كشورهاى مشرق‏زمين كشت مى‏شود.

عمل تحريك موهاى سفيد به براى پذيرفتن رنگ
عمل تحريك و بازكردن پولك‏هاى موى سفيد و همچنين آماده كردن موهاى سفيدى كه فقط از ريشه رشد مى‏كنند را در اصطلاح آرايشى مرداناژ مى‏گويند. اين كار با اكسيدان كرم دو در قسمت ريشه (سفيدى‏ها) انجام مى‏شود. مقدارى اكسيدان دو را در ظرفى غيرفلزى مى‏ريزيم با برگ رنگ مو روى موهاى سفيد رشد كرده مى‏زنيم. مدت 5 الى 10 دقيقه حرارت مى‏دهيم. بعد بدون اين كه موها شسته شود رنگ مورد نظر را با توجه به درصد سفيدى موها با اكسيدان كرم شماره يك يا 10 عدد قرص اكسيژنه كه با 5 سى‏سى آب مخلوط شده و به موها مى‏زنيم. مخلوط رنگ بر اساس قانون درصد سفيدى‏ها كه در همين كتاب توضيح داده شده مخلوط مى‏گردد. رنگ آماده شده را روى تمام قسمت‏هاى ريشه مى‏زنيم. پس از 20 دقيقه به تمام موها زده و شانه كرده پس از مكث كافى موها را شسته و اسيدى مى‏كنيم.

طرز استفاده از بيگودى براى پيچيدن موها
موها بايد تميز و نم‏دار باشد تا هم بهتر پيچيده شود و هم حالت فرم‏پذيرى بهترى داشته‏باشد. موها را نسبت به مدل انتخابى تقسيم‏بندى كرده و هر قسمت مو را متناسب با اندازه بيگودى جدا كنيد. هر رديف جدا شده مو 5 سانتى‏متر است. طول بيگودى بايد بيشتر از آن باشد هر رديف مو را كه مى‏خواهيد با بيگودى بپيچيد قبلاً شانه بزنيد تا موها نرم شوند و بطور مرتب كنار هم قرار گيرند. سپس با يك زاويه متناسب با سر شروع به پيچيدن مو كنيد. براى پيچيدن مو روى بيگودى، بايد لايه موى انتخابى را به شكل صاف روى بيگودى مورد نظر قرار دهيد و با استفاده از انگشتان دو دست بيگودى را به صورت يكنواخت به طرف پوست سر بچرخانيد. سپس با سوزن مخصوص بيگودى محكم كنيد. براى برجسته كردن و پرحجم نشان دادن مو و همچنين پوشاندن فرورفتگى و يا برآمدگى سر بايد از بيگودى براى پيچيدن و فرم دادن مو استفاده كرد. براى بهتر استفاده كردن از بيگودى معمولاً طول مو نبايد از سه برابر قطر بيگودى كمتر باشد. پس از خشك كردن موها آنها را به فرم دلخواه درست كنيد.

رنگ‏كردن مو
موهاى سر ما از دو بخش اصلى تشكيل شده‏اند. يكى پياز زنده مو كه بطور مرتب مشغول فعاليت و سوخت و ساز است و پيكره استوانه‏اى مو را با مواد پروتيينى مى‏سازد و درون پوست سر قرار دارد و قسمت ديگر همان پيكره استوانه‏اى يا ساقه مو است كه در واقع يك پروتئين مارپيچى بلند متصل به پياز موست و اگرچه خود زنده نيست؛ ولى، مرتب از انتهاى متصل به پوست سر رشد مى‏كند. با رنگ‏كردن موهاى سر در واقع تركيبات شيميايى رنگ‏آميزى كننده را با موها و پوست سر خود مجاور كرده‏ايم كه شايد در ظاهر بى‏ضرر به نظر برسد؛ ولى، فراموش نكنيم كه اين مواد شيميايى از ساقه مو پايين مى‏روند و روى پياز مو تأثير نامطلوب مى‏گذارند و همين امر باعث مى‏شود كه رنگ‏كردن مو به حيات بخش زنده مو آسيب برساند.

درمان موهاى چرب
آن چه كه ما به عنوان چربى مو مى‏شناسيم در واقع مواد چربى است كه از پياز مو خارج مى‏شود و يا از ترشحات منافذ پوستى موجود در پوست سر است، زيرا ساقه مو اساسا زنده و فعال نيست كه بتواند چربى بسازد؛ اما، پرسش اساسى اين است كه چگونه اين چربى را كاهش دهيم. در پاسخ بايد گفت چربى پوست سر و ريشه موها براى حفظ سلامت موها ترشح مى‏شود و اگر كاملاً از بين برده شود، پوست سر خشك شده و موها نيز شكننده مى‏شوند. پس حفظ مقدار متوسطى از چربى در پوست سر لازم و ضرورى است در صورتى كه موهاى ما به نظر چربى بيشتر از معمول دارند مى‏توانيم 3ـ2 روز يك بار موها را شامپو كنيم؛ اما، به خاطر داشته باشيم اگر شامپوكردن مو روزانه انجام شود، خشكى بيش از حد پوست و مو باعث آسيب به موها خواهد شد.

ريزش موها پس از زايمان يا جراحى
مى‏توان گفت كه موهاى سر در عين مقاومت، عناصر حساسى نيز هستند. معمولاً پس از زايمان، عمل جراحى يا بيمارى سخت تبدار پس از مدتى، آن دسته از موهاى سر كه ريشه غيرفعال دارند و در حالت عادى اكثريت موهاى سر را تشكيل مى‏دهند، از سر جدا شده و مى‏ريزند و اين امر ظاهرى نگران‏كننده دارد؛ ولى، بايد دانست كه اين موها پس از مدتى خودبه‏خود با رويش موهاى جديد جايگزين مى‏شوند. البته مصرف مواد غذايى غنى از پروتئين و ويتامين‏ها در اين مدت به رويش سريع‏تر موهاى از دست‏رفته كمك مى‏كند؛ ولى، معمولاً نيازى به مصرف دارو براى اين امر وجود ندارد. ذكر اين نكته ضرورى است كه تشخيص دقيق علت هرگونه ريزش مو بر عهده پزشك است.

تأثير آب و هوا بر موها
هنگامى كه آب داراى املاح آهكى باشد، از كف كردن مواد شوينده روى موها جلوگيرى مى‏كند. و در نتيجه شست و شوى سر به سختى انجام مى‏پذيرد. مثلاً آب دريا براى موها خوب نيست و بعد از آن بايد از آب شيرين استفاده كرد. در ضمن آب دريا باعث كم‏رنگى موها مى‏شود. هوا نيز خود بر روى موها اثر مى‏گذارد.

بايدها و نبايدها در مورد بهداشت مو
در صورتى كه كچلى مربوط به تورم‏هاى قارچى، ويروسى و ميكروبى باشد با متخصص پوست مشورت كنيد.
از برس‏هاى نرمى استفاده كنيد كه فاصله ميان سوزنهايشان مناسب باشد.
وسايلتان مثل برس، شانه،... را دست كم هفته‏اى يك بار ضدعفونى كنيد.
يك ليوان آب هويچ كه به آن آب يك نصفه ليمو ترش و قرص مايه پنير افزوده شده است بنوشيد.
در صورت ابتلاى به كم‏خونى از قرص آهن استفاده كنيد.
ميزان پروتئين رژيم غذايى خود را افزايش دهيد.
قرص‏هاى ضدباردارى را طبق نسخه و تجويز پزشك استفاده نماييد.
مهم‏ترين جنبه هر نوع درمانى تشخيص صحيح و درست آن است. اين درمان‏هاى به عمل آمده مؤثر واقع نمى‏شود، مگر آن كه علت ريزش مو را با مشاهده خصوصيات فيزيكى و مطالعه ساير علل آن به دقت تعيين كنيم و توصيه مى‏شود در موارد ريزش مو حتما از متخصص كمك بگيريد.

نكات مهم براى جلوگيرى از ريزش مو
1 ـ هر شب قبل از خواب موها و پوست سر را با لوسيون مناسب به مدت پانزده دقيقه ماساژ دهيد، تا اختلالات موجود در كار غدد، رفع شده و غذاى مناسب به مو برسد.
2 ـ از اين كه گرد و غبار و عرق، منافذ پوست را بگيرد جلوگيرى كنيد و سر خود را هر سه روز يك بار با شامپوهاى مناسب بشوييد.
3 ـ از خوردن چربى‏هاى حيوانى خوددارى كنيد و چربى نباتى مصرف نماييد.
4 ـ چنان چه دچار هر يك از بيمارى‏هاى مو از قبيل چربى، خشكى و موخوره و شكستگى مو شديد، بلافاصله در پى درمان آن باشيد.

موخوره
عبارتست از شاخه‏شاخه شدن مو كه در اثر آن موها خشك و شكسته مى‏شود و مى‏ريزد و حالت زشت و نازيبا به خود مى‏گيرد. متأسفانه موخوره گاهى از شانه مبتلايان، به افراد سالم سرايت مى‏كند.
علل بروز موخوره استعمال بيش از حد مواد شيميايى و قليايى، شانه كردن زياد، خشكى هوا، گرد و غبار و تغيير آب و هواست.

شوره سر
بطور كلى شوره سر عبارتست از سلول‏هاى مرده پوست كه در بين موها ديده مى‏شود و بر دو نوع است: شوره خشك، شوره چرب. تشخيص شوره خشك از شوره چرب بدين گونه است كه شوره خشك به صورت گردها مى‏ريزد و روى موها پخش مى‏شود؛ ولى، شوره چرب فقط در ريشه به صورت پوسته يا تكه‏هاى درشت ديده مى‏شود، اگر آن را بين دو انگشت فشار دهيد از بين نمى‏رود، بلكه به صورت چربى در روى انگشت مى‏ماسد.

نكاتى كه بايد هنگام رنگ‏كردن مو رعايت شود:

1) اگر موها تارهاى سفيد داشت، اول از قسمت جلو سر شروع به رنگ‏آميزى مى‏كنند.
2) اگر در موهاى فرد، ساقه روشن‏تر از ريشه باشد اول ساقه موها رنگ گردد، بعد ريشه مو رنگ شود.
3) پس از اتمام رنگ كردن اگر جنس موها زبر و خشن و تارهاى سفيد زياد باشد، از كلاه پلاستيكى استفاده نشود.
4) اگر موهاى طبيعى براى اولين بار مى‏خواهند يك يا دو درجه روشن‏تر شوند، رنگ با اكسيدان شماره 2 مخلوط گردد و طرز رنگ زدن از ساقه و از پشت سر است.
5) مواد دكلره و رنگ‏ها هميشه بايد در ظروف غيرفلزى ريخته شوند و از به كار بردن شانه، برس و كاسه فلزى خوددارى شود.
6) قبل از رنگ‏آميزى و دكلره دور صورت، گردن و گوش‏ها را بايد چرب نمود.
7) بعد از دكلره و رنگ روى موهاى سشوار زده مى‏شود.
8) استفاده از مواد شيميايى روى پوست كه سوزش يا زخم يا ناراحتى دارد خوددارى شود.
9) حجم اكسيدان گرم از آنچه توصيه شده نبايد بيشتر شود.

نكات مهم در موهايى كه تارهاى سفيد دارند
اگر موها داراى 10 تا 15 درصد سفيد باشد كلاً رنگ فانتزى مصرف شود و احتياج به رنگ اصلى ندارد.
اگر موها داراى 16 تا 35 درصد سفيد باشد (31 سفيد باشد) 43 رنگ فانتزى و 41 رنگ اصلى، با اكسيدان مخلوط شود.
اگر موها 50 درصد سفيد باشد 21 رنگ اصلى به اضافه 21 رنگ فانتزى با اكسيدان مخلوط شود.
اگر موها 75 درصد سفيد باشد 43 رنگ اصلى و 41 فانتزى مخلوط با اكسيدان كرم.

تعيين و تشخيص درصد سفيدى موى سر
براى پيدا كردن درصد سفيدى مو سه قسمت سر را نگاه مى‏كنيم (بالاى سر، شقيقه‏ها و پشت سر). مقدار سفيدى هر يك يادداشت كرده و با هم جمع كرده، و بر سه تقسيم مى‏كنيم، درصد سفيدى به دست مى‏آيد. سپس بر اساس توضيحات بالا، رنگ‏ها را مخلوط مى‏كنيم.


نحوه آبكشى موها پس از رنگ‏آميزى
رنگ را روى موها و پوست سر ماساژ دهيد البته بيشترين توجه را به قسمت رستنگاه مو معطوف؛ كنيد؛ زيرا، ماساژ اين ناحيه به زودوده شدن لكه‏هاى رنگ روى پوست كمك مى‏كند (رنگ موى مرطوب باعث از بين رفتن لكه‏هاى موجود روى پوست مى‏شود) اين ماساژ به امولسيون‏سازى رنگ مو و پاك كردن آسان‏تر آن از موها كمك مى‏كند. در پايان موها را آبكشى كنيد تا رنگ كاملاً از روى آنها پاك شود. موها را با استفاده از يك شامپوى ملايم كه ميزان اسيدى آن در حد مطلوب است كاملاً پاك كنيد. اين كار به صاف و هموار شدن كورتيكول تارهاى مو، پيشگيرى از اكسيداسيون ممتد موها و رسانيدن PH مو به حد طبيعى كمك مى‏كند. با استفاده از يك فرآورده آبكشى ضد اكسيداسيون و ثبيت‏كننده موها را آبكشى كنيد. انتخاب فرآورده‏اى كه بدين منظور بايد استفاده شود به روش‏هاى جارى سالن‏هاى زيبايى و دستورالعمل توليدكننده‏ها بستگى دارد. در پايان موها را آرايش كنيد.

تهيه نرم‏كننده براى روشنى و جلاى مو
چند عدد پياز و كاهو را با هم رنده كنيد و آن را تا صبح در ظرفى مسى بگذاريد، هنگام صبح چند قطره ادكلن در آن بريزيد تا بوى پياز از بين برود و بعد چند قطره روغن گياهى به آن اضافه كنيد و آن گاه مصرف كنيد. پس از 20 دقيقه سرتان را با شامپو بشوييد. موى سرتان جلا و رنگ بى‏نظيرى پيدا مى‏كند، مى‏توانيد اين كار را هفته‏اى يك‏بار انجام دهيد.

شست و شو با نرم‏كننده‏هاى چندكاره
براى تهيه شوينده سحرآميز مواد زير را با هم مخلوط كنيد، يك قاشق چايخورى روغن كرچك، يك قاشق چايخورى روغن فندق، يك قاشق چايخورى سركه مالت، يك قاشق گليسيرين، يك قاشق چايخورى شامپو، روغن كرچك به مو استحكام مى‏بخشد و روغن گياهى مثل تقويت‏كننده (تونيك) عمل مى‏كند. سركه اسيد مانتيل ايجاد مى‏كند. گليسيرين مو را مرطوب مى‏سازد و شامپو در اين ميان وسيله‏اى است كه اين تركيب را به هم پيوند مى‏دهد. پيش از شستن سر اين تركيب را آرام روى موهايتان بماليد آن وقت است كه در مى‏يابيد بافت موى سرتان چه تغييرات شگرفى كرده است.

نرم‏كننده ساخته شده از حنا
الف ـ موهاى چرب: حنا را با دو قاشق غذاخورى ماست و مقدارى شكر مخلوط كنيد تا به شكل خميرى نرم درآيد. در صورت سفت بودن خمير كمى آب به آن اضافه كنيد بعد آن را به سرتان بماليد و بيست دقيقه صبر كنيد. سپس سرتان را با آب زلال بشوييد.
ب ـ موهاى خشك: حنا را در يك قاشق غذاخورى روغن و مقدار مناسبى از شير ولرم مخلوط كنيد تا به صورت خمير درآيد خمير را به سرتان بماليد و 20 دقيقه صبر كنيد، سپس سرتان را خوب بشوييد. نرم‏كننده‏هاى ساخته شده از حنا استحكام مو و برق و جلاى رنگ آن را افزايش مى‏دهد.

اصول روشن‏كردن يك موى طبيعى بدون دكلره فقط با رنگ
بيشتر آسيايى‏ها موهاى تيره دارند، چون براى روشن‏كردن و به دست آوردن رنگ دلخواه، اصولى وجود دارد كه اگر به آن توجه شود مى‏توان رنگ طبيعى موى تيره را در يك مرحله بدون دكلره تا 3 درجه روشن كرد. براى اين كار به نكاتى بايد توجه كنيد.
مويى كه رنگ طبيعى آن مشكى است (شماره 1) و براى اين كه به رنگ شماره 4 تبديل شود بايد رنگ مصرفى 3 درجه روشن‏تر از رنگ انتخابى باشد يعنى 3+4 مى‏شود (7 رنگ مصرفى).
طرز تهيه: يك تيوپ از هر رنگ مصرفى (مقدار رنگ بستگى به پرپشتى كوتاه يا بلندبودن موها دارد) را با مقدار اكسيدان كرمى كه در راهنماى مصرف رنگ توضيح داده شد مخلوط كرده از پشت سر يك سانتى‏متر مانده به ريشه، موها را رنگ‏آميزى مى‏كنيم. پس از مكث كافى (ديد چشم مؤثر است) بقيه رنگ داخل ظرف را به ريشه‏ها مى‏زنيم. بستگى به زمان مكث رنگ صبر كرده، سپس رنگ را مى‏شوييم و نرم كننده مى‏زنيم. پس از 5 دقيقه آبكشى مى‏كنيم:
توجه: رنگ انتخابى رنگى است كه فرد از روى تابلو نشان مى‏دهد.
رنگ مصرفى، رنگى است كه آرايش‏گر مصرف مى‏كند تا رنگ دلخواه مشترى به وجود آيد.